ARM   RUS   ENG

Պահանջում են. Մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց

Թեղուտի պաշտպանության քաղաքացիական նախաձեռնության Իրավական հարցերով աշխատանքային խումբը հանդես է եկել ՀՀ ՄԻՊ Կարեն Անդրեասյանին ուղղված դիմումով: Պահանջը` մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց.

«ՀՀ Սահմանադրության համաձայն Հայաստանի բնակչությունն ունի իր առողջությանը և բարեկեցությանը նպաստող շրջակա միջավայրում ապրելու իրավունք: Հայաստանի բնաշխարհի հարուստ բազմազանությունը լայն հնարավորություններ է ստեղծում կանաչ տնտեսության զարգացման համար, մինչդեռ ներկայումս օրենքի կոպիտ խախտումներով իրականացվող հանքահումքային, սպառողական տնտեսական քաղաքականությունը անդառնալիորեն ոչնչացնում է բնության բաղադրիչները` անհնարին դարձնելով կայուն և հեռանկարային տնտեսական զարգացման հնարավորությունները:

Բնօգտագործման և բնապահպանության ոլորտում համակարգային քաղաքականության բացակայությունը, բնական պաշարների անկանոն և անվերահսկելի գերշահագործումը, թափոնները հարկման դաշտից թուրս թողնելը, բնական պաշարների շահագործման և կառավարման համակարգում տիրող անպատժելիության մթնոլորտն ու կոռուպցիան երկրում ստեղծել են պայթյունավտանգ բնապահպանական իրադրություն:

ՀՀ դատական ատյանները վարույթ չեն ընդունում և քննության չեն առնում հանրային շահերի պաշտպանության համար քաղաքացիների կամ հասարակական կազմակերպությունների ներկայացրած հայցերը: Ինչպես Թեղուտի (գործ` ՎԴ/3275/05/09), այնպես էլ Ուսանողական այգու (գործ` ՎԴ/3432/05/10) պարագայում ՀՀ վարչական և վճռաբեկ դատարանները իրավական դիրքորոշում են հայտնել, որ «…վարչական դատարան դիմելով՝ արդարադատություն կարող է հայցել միայն այն անձը, որը գտնում է, որ վարչարարությամբ իր իրավունքները կամ շահերը անմիջականորեն շոշափվել են», «ՀՀ օրենսդրությամբ դատարան դիմելու իրավունք նախատեսված է միայն այն անձանց համար, որոնց իրավունքներն անմիջականորեն խախտվել են»: Այսպիսի պայմաններում հասարակությունը զրկված է իր իրավունքների դատական պաշտպանության միջոցներից:

Շրջակա միջավայրի վիճակի հետ անխզելիորեն փոխկապակցված է բնակչության առողջական վիճակը: Հայաստանի Հանրապետության Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Էկոլոգանոոսֆերային հետազոտությունների կենտրոնի ուսումնասիրությունների արդյունքում Լեռնաձոր գյուղում և Քաջարան Քաղաքում ապրող տասից ավելի երեխաների մազարմատներում հայտնաբերվել են ծանր մետաղների բարձր խտություններ` սնդիկ, կադմիում, կապար, պղինձ և այլն (հետազոտությունների ամփոփված են «Քաջարան քաղաքի շրջակա միջավայրի վիճակի էկոլոգաերկրաքիմիական գնահատում» ուսումնասիրության մեջ (2008թ.):

Ոլորտի մասնագետների վկայությամբ կապարի բարձր պարունակությունն օրգանիզմում ազդում է նյարդային համակարգի վրա, կարող է առաջացնել մտավոր թերզարգացվածություն, տեսողության, լսողության և խոսքի խախտումներ, ազդում է նաև երիկամների և ստամոքսի, նյութափոխանակության համակարգերի վրա: Հայտնի է, որ օրգանիզմում պղնձի բարձր պարունակությունը թույն է: Եթե մետաղի պարունակությունը օրգանիզմում երկար ժամանակ բարձր է մնում, կարող են զարգանալ ուռուցքներ: Մետաղն ախտահարում է նյարդային համակարգը, երիկամները, լյարդը: Կադմիումի բարձր պարունակությունն առաջացնում է կմախքի տձևացում, թոքերի ախտահարում: Այս մետաղների` օրգանիզմ թափանցելու ուղիները բազմաթիվ են` հողը, ջուրը, օդը և ընտանի կենդանիները:

Առողջապահական ծանր վիճակի մասին են վկայում նաև Պաշտպանի 2011 թվականի Տարեկան զեկույցում ներկայացված Առողջության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներն փաստերն այն մասին, որ Հայաստանում գրանցված արատավոր ծնունդների քանակը ԱՊՀ երկրների շարքում երկրորդն է Ղրղզստանից հետո: Չնայած այս տագնապահարույց վիճակին, օրենքը ոչ պետության, և ոչ էլ մասնավոր ընկերությունների համար չի նախատեսում հանքարդյունաբերական գոտիներում բնակվող մարդկանց առողջական պարտադիր ապահովագրության կամ պատճառված վնասի փոխհատուցման պարտավորություններ:
Առողջապահական վիճակի վատթարացման հիմնական պատճառներից են հանքարդյունաբերական թափոնների պոչամբարներում տիրող բարձիթողի վիճակը: ՀՀ Վերահսկիչ պալատի 2012թ. Ընթացիկ հաշվետվության համաձայն, ՀՀ բնապահպանության նախարարություն ներկայացվող թափոնների մասին տարեկան հաշվետվություններում թափոնները ներկայացվել են կամ որպես ոչ վտանգավոր, կամ ընդհանրապես պոչամբարների պարունակությունը որպես թափոն չի դիտարկվել: Արդյունքում որևէ բնապահպանական վճար չի վճարվել: Վտանգավոր թափոններ առաջացնող կազմակերպությունների 79 տոկոսը վտանգավոր թափոնների անձնագրեր չեն կազմել և ՀՀ բնապահպանության նախաչժրարություն համաձայնեցման չեն ներկայացվել: Ժամկետանց թունաքիմիկատների և քիմիական թափոնների (այդ թվում` Ալավերդու մկնդեղ պարունակող թունաքիմիկատների) պահպանումն իրականացվում է օրենսդրության պահանջների խախտումներով, վտանգավոր օբյեկտները չեն հաշվառվել ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության ռեեստրում:

Մարդու էկոլոգիական իրավունքների խախտման ամենացայտուն օրինակն է Թեղուտում հանքավայրի շահագործման թույլտվություն տրամադրելու գործընթացը, տրվել է ՀՀ օրենսդրության կոպիտ խախտումներով: Շահագրգիռ հասարակությունը հանքավայրի շահագործման դեմ սկսել է բազմակողմանի իրավական գործընթաց, որի ընթացքում դիմել է ինչպես ներպետական դատական ու վարչական մարմիններին, այնպես էլ միջազգային կառույցներին: 2011թ. հունիսի 29-ից հուլիսի 1-ը Քիշնեւում տեղի է ունեցել Օրհուսի կոնվենցիայի գերագույն մարմնի` Կոնվենցիայի կողմ հանդիսացող երկրների հանդիպման ընթացքում կայացվել է որոշում առ այն, որ «Հայաստանի օրենսդրության և պրակտիկայի մեջ դեռևս առկա են թերություններ, եւ դրանց պատճառով Մասնակից պետությունը սույն գործով ձախողել է կատարել Կոնվենցիայի 3-րդ հոդվածի 1-ին կետի պահանջը (56-րդ պարբերություն), ինչպես նաև Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ, 4-րդ և 9-րդ կետերի պահանջները»:

Անհրաժեշտ ենք համարում առանձնահատուկ կերպով շեշտել նաեւ, որ Կոնվենցիայի Կողմերի որոշումը ունի բարձր իրավաբանական ուժ եւ պարտադիր է կատարման պետության կողմից: Այնուհանդերձ, Հայաստանի պատկան մարմինները չեն կատարում իրենց միջազգային պարտավորությունները` դրանով խախտելով նաեւ Հայաստանի կողմից վավերացված «Միջազգային պայմանագրերիմասին» Վիեննայի կոնվենցիան:

Հաշվի առնելով վերջին շրջանում Ձեր դրական դերակատարումը բնապահպանական նախաձեռնություններին աջակցելու գործում` գտնում ենք, որ Պաշտպանի գրասենյակը կարող է շոշափելի դրական ազդեցություն ունենալ վերը նշված հիմնախնդիրների բազմակողմանի վերլուծության եւ կարգավորման համար: Խնդրոիմ ենք ձեռնարկել համարժեք քայլեր սույն դիմումում արծարծված խնդիրների համալիր ուսումնասիրություն կատարելու համար, մարդու իրավունքների խախտումները վեր հանելու եւ Ձեր իրավասության շրջանակներում մարդկանց խախտված իրավունքները պաշտպանելու համար: Մենք մեր պատրաստակամությունն ենք հայտնում բոլոր հնարավոր միջոցներով Ձեզ աջակցել Հայաստանի էկոլոգիական իրավիճակի առնչությամբ տեղեկատվություն տրամադրելու, այդ թվում` արտահերթ զեկույց մշակելու համար»,- ասված է հայտարաությունում:

10.07.12, 20:26


Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:
Share |




Լրահոս

15:23 • ԱՅՍՕՐ, Beeline-ը մինչև տարեվերջ կավարտի ֆիքսված կապի թվայնացման աշխատանքները Մեծավանում, Նորաշենում և Քուչակում

15:10 • ԱՅՍՕՐ, Որևէ քննիչ չի ձերբակալվել. Քննիչը հրավիրվել է հարցաքննության

14:54 • ԱՅՍՕՐ, Պուտին. Ուկրաինայի հարավում տեղի է ունենում Կիևի իշխանությունների պատժիչ գործողությունը

14:45 • ԱՅՍՕՐ, Մասնագետ. Հայաստանում սեռավարակների աճ է նկատվում

14:37 • ԱՅՍՕՐ, Յուրի Վարդանյանի որդին պայմանական վաղաժամկետ ազատ է արձակվել

14:30 • ԱՅՍՕՐ, Ա. Սաֆարյան. Վերջին արտարժութային զարգացումները ցույց են տալիս, որ միաբևեռ աշխարհը տեղը զիջում է բազմաբևեռին

14:18 • ԱՅՍՕՐ, Մուտքն արգելված է. «Օրենքով գողերը» Հայաստան չե՞ն գա

14:12 • ԱՅՍՕՐ, Վաղարշակ Հարությունյան. Մենք դեռ չունենք ինչ-որ կոնչիտաներ ու փառք Աստծո

13:59 • ԱՅՍՕՐ, Վարորդների պահանջը. «Չոբան հաշվարկներով ուղեվարձը՝ 300 դրամից ոչ պակաս»

13:50 • ԱՅՍՕՐ, Ռուբլին ու դրամը կայունանում են

13:43 • ԱՅՍՕՐ, Վ. Բոստանջյան. Հայաստանն առաջիկայում շատ արագ տեմպերով կհաղթահարի այդ բացասական երևույթները

13:34 • ԱՅՍՕՐ, Փաստաբան. Հետախուզվող Իգոր Կլիմկոն նշանակվել է ավելի բարձր պաշտոնի

13:26 • ԱՅՍՕՐ, Արցախում դատախազության 90-ամյակին նվիրված միջոցառում է անցկացվել

13:18 • ԱՅՍՕՐ, Այցելեք զորամասեր. Վարչապետի հորդորը՝ նախարարներին

13:05 • ԱՅՍՕՐ, Էրդողան. ԵՄ-ն իրավունք չունի ժողովրդավարության դասեր տալ Թուրքիային

12:52 • ԱՅՍՕՐ, Գործադիրը հաստատեց սահմանամերձ գյուղերի ընտանիքների փոխհատուցում տրամադրելու ծրագիրը

12:40 • ԱՅՍՕՐ, Ավտոպատահար՝ Երևանում. 22-ամյա երիտասարդի վիճակը ծայրահեղ ծանր է

12:31 • ԱՅՍՕՐ, Դարձյալ 50 մլն եվրո վարկ և 2 մլն դրամաշնորհ

12:24 • ԱՅՍՕՐ, Է. Մարուքյան. Խելագարվել կարելի է, ի՞նչ է նշանակում` հացը 300 դրամ

12:13 • ԱՅՍՕՐ, Ղազախստանը վավերացրել է ՀՀ-ի՝ ԵՏՄ-ին անդամակցելու պայմանագիրը

12:05 • ԱՅՍՕՐ, Ջերմաստիճանը 4-5 աստիճանով կբարձրանա

11:51 • ԱՅՍՕՐ, Վարչապետ. Ֆինանսական շուկայում նկատվում է կայունացման միտում

11:42 • ԱՅՍՕՐ, Նախագահն ընդունել է Հանրային իրավունքի եվրոպական կազմակերպության տնօրենների խորհրդի նախագահին

11:33 • ԱՅՍՕՐ, Բագրատյան. Տարեկան քանի՞ անգամ դրամը կարող է այսպես արտառոց անկում ապրել

11:22 • ԱՅՍՕՐ, Ոստիկանները բռնություն են գործադրել կալանավորի նկատմամբ. Նա փորձել է ինքնասպանություն գործել

11:12 • ԱՅՍՕՐ, 460-ից 520. Դրամը կայունանում է

11:01 • ԱՅՍՕՐ, Սահմանամերձ համայնքների սոցիալական աջակցության հարցը` Կառավարության նիստում

10:55 • ԱՅՍՕՐ, Ա. Բախշյան. Տրանսպորտի թանկացումը կնշանակի ժողովրդին պարան տանք, ասենք` գնա կախվի պրծնենք

10:44 • ԱՅՍՕՐ, Տրանսպորտը կաթվածահար է լինում. վարորդները գործադուլ են հայտարարել

10:32 • ԱՅՍՕՐ, Թանկացումները հասան նաև ԱԺ բուֆետ

10:20 • ԱՅՍՕՐ, Հանրապետական նշանակության ավտոճանապարհները բաց են

10:09 • ԱՅՍՕՐ, Սահմանամերձ ո՞ր համայնքները կստանան սոցիալական աջակցություն Կառավարությունից. ՑԱՆԿ

09:56 • ԱՅՍՕՐ, Արամ Մանուկյանը հիվանդանոցում կմնա ևս մեկ-երկու օր

09:51 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանցիների մեծամասնությունը հոգու խորքում ընդունում է բռնության «անխուսափելիությունը». «Առավոտ»

09:42 • ԱՅՍՕՐ, Արտառոց դեպք՝ Երևանում. Մի քանի ամսական աղջնակի մոտ «հղիություն» է հայտնաբերվել

09:35 • ԱՅՍՕՐ, Եվրոպական խորհրդարանի փոխնախագահը վաղը Հայաստան է ժամանելու

09:27 • ԱՅՍՕՐ, Սամվել Ալեքսանյան. «Ուզում եմ էթամ Ամերիկա կռուգ տամ, գամ»

09:20 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանի իշխանությունը ճիշտ պահին «բանավոր ինտերվենցիա» իրականացրեց

09:14 • ԱՅՍՕՐ, ԱԺ նիստից հետո ֆինասական դաշտի բոլոր պատասխանատուները գնացել են նախագահական՝ խորհրդակցության

09:07 • ԱՅՍՕՐ, «Ֆլեշ» ընկերության բենզալցակայաններում բենզինը չի թանկացել

20:24 • 17/12, Ովքեր են ԱՄՆ նոր դեսպանները Հայաստանում և Ադրբեջանում

20:15 • 17/12, Հայաստանը վերածվելու է ԵՏՄ-Իրան համագործակցության հարթակի

20:08 • 17/12, Հ.Մանուկյանը ողջունել է ՀՀ-ում Հանրային իրավունքի եվրոպական կազմակերպության գրասենյակի բացումը

20:00 • 17/12, Նախագահ Սերժ Սարգսյանը վաղը կմեկնի Բելգիա

19:58 • 17/12, Հանրապետության տարածքում վաղը սպասվում են հոսանքազրկումներ

19:50 • 17/12, ՎիվաՍել-ՄՏՍ. Դուետ «Արս լունգա» և տարվա հոբելյարներ

19:43 • 17/12, ՆԱԽԱԴԵՊ. «Սկիզբ Մեդիա Կենտրոն» ՍՊԸ-ն հետաքննող լրագրողներին կվճարի 100.000 դրամ` հեղինակային իրավունքի խախտման համար. Hetq.am

19:31 • 17/12, Ձմեռն եկավ. Բոտուլիզմի առաջին դեպքն է արձանագրվել

19:21 • 17/12, Հակառակորդի կրակոցների հետևանքով փակված Վազաշեն-Պառավաքար ճանապարհը՝ լուսանկարներով

19:10 • 17/12, Ի՞նչ նոր տարի. Հերթական ծայրահեղ աղքատության մեջ ապրող ընտանիքն օրվա հացի ու տաքանալու խնդիր ունի. Լուսանկարներ

18:55 • 17/12, Ֆինանսների նախարար. Արհեստական թանկացման համար պետք է փակել բոլոր սողանցքները

18:41 • 17/12, Լողացող փոխարժեքի քաղաքականությունը կշարունակվի` տնտեսությունը երկարաժամկետ անկայունությունից զերծ պահելու համար

18:33 • 17/12, ԿԲ-ն «կանաչ լույս» տվեց սպեկուլյանտներին. Դոլարը շարունակում է աճել

18:20 • 17/12, Գագիկ Խաչատրյան. Խնդիրն այն է, որ Հայաստանում այս երևույթը շատ արագ զարգացավ

18:09 • 17/12, «Ուղեցույց երիտասարդ դեսպանին. Փաստարկներ Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ» գիրքը` ընթերցողի սեղանին

17:56 • 17/12, Այսօրվա դրությամբ ամեն ինչ թանկանում է, ամեն ինչ էլ հնարավոր է. Վարդան Այվազյան

17:43 • 17/12, Պաշտպանության նախարարն ընդունել է Ջոն Հեֆերնին

17:35 • 17/12, Ղրիմի հայերը պահանջում են վերադարձնել Սբ. Հրեշտակապետաց եկեղեցու մի մասը

17:21 • 17/12, Ձևավորվող համաշխարհային տնտեսական նոր օրակարգն ու Հայաստանը

17:14 • 17/12, Պետք է պարզել՝ ո՞ւր է հոսում դոլարը

17:02 • 17/12, Փոխարժեքի տատանման ու գնաճի վերահսկման հարցով փակ նիստ. Հարցեր տալու համար հերթագրվել է 37 պատգամավոր

16:55 • 17/12, ԱԺ-ն փակ-գաղտնի նիստ է անցկացնում գնաճի ու փոխարժեքի մասով

16:47 • 17/12, «Մաքսային կարգավորման մասին» օրենքն ընդունվեց ամբողջությամբ

16:40 • 17/12, Վարդան Պետրոսյանի գործ. Հօգուտ տուժողների պահանջում են բռնագանձել ավելի քան 11 մլն դրամ

16:31 • 17/12, Բաբկեն Պիպոյան. Խնդրում եմ՝ ԿԲ-ին արձակուրդից կանչեք

16:23 • 17/12, Ռուստամյան. Մայր հայհոյելը հայերի համար սրբություն է, անթույլատրելի է

16:15 • 17/12, Ամենավատը դեռ Թուրքիայի դռանն է «չոքելու». Լիրան պատմական անկում է ապրում դոլարի նկատմամբ

16:05 • 17/12, ԱԺ արտահերթ նիստ՝ փոխարժեքի տատանման ու գնաճի վերահսկման հարցով

15:59 • 17/12, Շարմազանով. Եթե Ռուսաստանում խնդիր կա, Հայատանում ինչպե՞ս խնդիր չի լինի

15:50 • 17/12, Բանդայի գործով փաստաբան. «Բանդա» ասելով՝ նկատի եմ ունենալու ոչ թե ամբաստանյալներին, այլ իրական բանդային

15:38 • 17/12, «Ռոստելեկոմն» ընդլայնում է վճարումների իրականցման հնարավորությունները

15:27 • 17/12, Կենտրոնական բանկը «թքած» ունի պատգամավորների հրավիրած արտահերթ նիստի վրա

15:16 • 17/12, Հայաստանում ԱՄՆ նոր դեսպանը Ռիչարդ Միլզն է

15:04 • 17/12, Արա Նռանյանի պաշտոնի մասին. Դաշնակցությունը պետք է մաքրամաքուր ընդդիմություն մնա՞

14:55 • 17/12, Ա. Ջավադյանն էլ չգիտի. Դոլարը պարտադիր իջնելու է, բայց երբ.....

14:47 • 17/12, ՌԴ Դաշնային խորհուրդը վավերացրել է Հայաստանի՝ ԵՏՄ-ին անդամակցելու պայմանագիրը

14:40 • 17/12, Երթուղայինի վարորդները սպառնում են գործադուլ անել՝ մինչև հարցին լուծում չտրվի

14:33 • 17/12, ԿԲ-ն պնդում է` իրավիճակը վերահսկելի է. «Չենք կարող վերահսկել մի խանութպանի, որ գներ է ավելացնում»

14:25 • 17/12, Ռուստամյան. Եթե Հայաստանը դեֆոլտի մեջ հայտնիվի, ապա բոլորս ենք պատասխանատվություն կրելու

14:17 • 17/12, Ա. Ջավադյան. Դրամի իրական գինը հայտնի կլինի գերարժևորման պատճառները վերանայելուց հետո

14:10 • 17/12, Փաշինյան. Վերջում չպարզվի՝ ոչ իշխանական ուժերի հիմնական անելիքը Սերժ Սարգսյանի համար քվորում ապահովելն է

13:58 • 17/12, Վլադիմիր Պուտինի հրամանով Սերգեյ Ավագյանցին շնորհվել է ծովակալի կոչում

13:49 • 17/12, ՀՀ վարչապետի հայտարարությունը՝ ֆինանսական շուկայում իրավիճակի մասին

13:43 • 17/12, Դատական նիստերն այսուհետ կանցկացվեն առանց Հայկ Կյուրեղյանի. Նա հրաժարվեց ոտքի կանգնել

13:31 • 17/12, Ազատամարտիկ. Իշխանությունները մեղավոր են՝ երկիրը Սոդոմի և Գոմորի վերածելու համար

13:20 • 17/12, Վաղը Աջափնյակ վարչական շրջանի որոշ հատվածներում ջուր չի լինի

13:20 • 17/12, Հոգեբուժական կենտրոնից կալանավորի փախուստի դեպքի առթիվ հարուցված քրեական գործի նախաքննությունն ավարտվել է

13:11 • 17/12, Երևանում բացվեց տարածաշրջանում միակ՝ ՀԻԵԿ-ի մասնաճյուղը

12:59 • 17/12, Ռուբլին կայունանալու միտումներ է դրսևորում

12:50 • 17/12, Սուրեն Սարգսյան. Ապակողմնորոշելու համար` ինձ ծեծելիս տալիս էին Մհեր Սեդրակյանի անունը

12:41 • 17/12, Օբաման նոր պատժամիջոցներ կկիրառի Ռուսաստանի նկատմամբ

12:33 • 17/12, Ջ. Հեֆերնը դիվանագիտական առաքելությունն ավարտում է ՀՀ-ում. Հանդիպել է Ա. Աշոտյանին

12:24 • 17/12, «Գրանդ Քենդիում» առևտուրը շարունակվում է, գին չի փոխվել

12:13 • 17/12, Ա.Աշոտյան. Հայերենը աշխարհում 47-րդն է. նոր մոտեցումների կարիք կա

12:01 • 17/12, Beeline-ը գործարկեց IPTV ծառայության նոր ընդլայնաված փաթեթ

11:50 • 17/12, Ցեմենտն էլ է թանկանում

11:50 • 17/12, Կ. Քոչարյան. Ինչ- որ մեկը էս երկրում ՊԱՏԱՍԽԱՆ տալո՞ւ է այս բարդակի համար

11:39 • 17/12, Հրանտ Բագրատյան. ԴՐԱՄ, Յ՞Ո ԵՐԹԱՍ

11:26 • 17/12, Վազաշեն-Պառավաքար ճանապարհը հակառակորդի կրակոցների հետևանքով փակվել է

11:11 • 17/12, Հանրապետությունում առանց տեղումների եղանակ է