ARM   RUS   ENG

Պահանջում են. Մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց

Թեղուտի պաշտպանության քաղաքացիական նախաձեռնության Իրավական հարցերով աշխատանքային խումբը հանդես է եկել ՀՀ ՄԻՊ Կարեն Անդրեասյանին ուղղված դիմումով: Պահանջը` մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց.

«ՀՀ Սահմանադրության համաձայն Հայաստանի բնակչությունն ունի իր առողջությանը և բարեկեցությանը նպաստող շրջակա միջավայրում ապրելու իրավունք: Հայաստանի բնաշխարհի հարուստ բազմազանությունը լայն հնարավորություններ է ստեղծում կանաչ տնտեսության զարգացման համար, մինչդեռ ներկայումս օրենքի կոպիտ խախտումներով իրականացվող հանքահումքային, սպառողական տնտեսական քաղաքականությունը անդառնալիորեն ոչնչացնում է բնության բաղադրիչները` անհնարին դարձնելով կայուն և հեռանկարային տնտեսական զարգացման հնարավորությունները:

Բնօգտագործման և բնապահպանության ոլորտում համակարգային քաղաքականության բացակայությունը, բնական պաշարների անկանոն և անվերահսկելի գերշահագործումը, թափոնները հարկման դաշտից թուրս թողնելը, բնական պաշարների շահագործման և կառավարման համակարգում տիրող անպատժելիության մթնոլորտն ու կոռուպցիան երկրում ստեղծել են պայթյունավտանգ բնապահպանական իրադրություն:

ՀՀ դատական ատյանները վարույթ չեն ընդունում և քննության չեն առնում հանրային շահերի պաշտպանության համար քաղաքացիների կամ հասարակական կազմակերպությունների ներկայացրած հայցերը: Ինչպես Թեղուտի (գործ` ՎԴ/3275/05/09), այնպես էլ Ուսանողական այգու (գործ` ՎԴ/3432/05/10) պարագայում ՀՀ վարչական և վճռաբեկ դատարանները իրավական դիրքորոշում են հայտնել, որ «…վարչական դատարան դիմելով՝ արդարադատություն կարող է հայցել միայն այն անձը, որը գտնում է, որ վարչարարությամբ իր իրավունքները կամ շահերը անմիջականորեն շոշափվել են», «ՀՀ օրենսդրությամբ դատարան դիմելու իրավունք նախատեսված է միայն այն անձանց համար, որոնց իրավունքներն անմիջականորեն խախտվել են»: Այսպիսի պայմաններում հասարակությունը զրկված է իր իրավունքների դատական պաշտպանության միջոցներից:

Շրջակա միջավայրի վիճակի հետ անխզելիորեն փոխկապակցված է բնակչության առողջական վիճակը: Հայաստանի Հանրապետության Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Էկոլոգանոոսֆերային հետազոտությունների կենտրոնի ուսումնասիրությունների արդյունքում Լեռնաձոր գյուղում և Քաջարան Քաղաքում ապրող տասից ավելի երեխաների մազարմատներում հայտնաբերվել են ծանր մետաղների բարձր խտություններ` սնդիկ, կադմիում, կապար, պղինձ և այլն (հետազոտությունների ամփոփված են «Քաջարան քաղաքի շրջակա միջավայրի վիճակի էկոլոգաերկրաքիմիական գնահատում» ուսումնասիրության մեջ (2008թ.):

Ոլորտի մասնագետների վկայությամբ կապարի բարձր պարունակությունն օրգանիզմում ազդում է նյարդային համակարգի վրա, կարող է առաջացնել մտավոր թերզարգացվածություն, տեսողության, լսողության և խոսքի խախտումներ, ազդում է նաև երիկամների և ստամոքսի, նյութափոխանակության համակարգերի վրա: Հայտնի է, որ օրգանիզմում պղնձի բարձր պարունակությունը թույն է: Եթե մետաղի պարունակությունը օրգանիզմում երկար ժամանակ բարձր է մնում, կարող են զարգանալ ուռուցքներ: Մետաղն ախտահարում է նյարդային համակարգը, երիկամները, լյարդը: Կադմիումի բարձր պարունակությունն առաջացնում է կմախքի տձևացում, թոքերի ախտահարում: Այս մետաղների` օրգանիզմ թափանցելու ուղիները բազմաթիվ են` հողը, ջուրը, օդը և ընտանի կենդանիները:

Առողջապահական ծանր վիճակի մասին են վկայում նաև Պաշտպանի 2011 թվականի Տարեկան զեկույցում ներկայացված Առողջության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներն փաստերն այն մասին, որ Հայաստանում գրանցված արատավոր ծնունդների քանակը ԱՊՀ երկրների շարքում երկրորդն է Ղրղզստանից հետո: Չնայած այս տագնապահարույց վիճակին, օրենքը ոչ պետության, և ոչ էլ մասնավոր ընկերությունների համար չի նախատեսում հանքարդյունաբերական գոտիներում բնակվող մարդկանց առողջական պարտադիր ապահովագրության կամ պատճառված վնասի փոխհատուցման պարտավորություններ:
Առողջապահական վիճակի վատթարացման հիմնական պատճառներից են հանքարդյունաբերական թափոնների պոչամբարներում տիրող բարձիթողի վիճակը: ՀՀ Վերահսկիչ պալատի 2012թ. Ընթացիկ հաշվետվության համաձայն, ՀՀ բնապահպանության նախարարություն ներկայացվող թափոնների մասին տարեկան հաշվետվություններում թափոնները ներկայացվել են կամ որպես ոչ վտանգավոր, կամ ընդհանրապես պոչամբարների պարունակությունը որպես թափոն չի դիտարկվել: Արդյունքում որևէ բնապահպանական վճար չի վճարվել: Վտանգավոր թափոններ առաջացնող կազմակերպությունների 79 տոկոսը վտանգավոր թափոնների անձնագրեր չեն կազմել և ՀՀ բնապահպանության նախաչժրարություն համաձայնեցման չեն ներկայացվել: Ժամկետանց թունաքիմիկատների և քիմիական թափոնների (այդ թվում` Ալավերդու մկնդեղ պարունակող թունաքիմիկատների) պահպանումն իրականացվում է օրենսդրության պահանջների խախտումներով, վտանգավոր օբյեկտները չեն հաշվառվել ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության ռեեստրում:

Մարդու էկոլոգիական իրավունքների խախտման ամենացայտուն օրինակն է Թեղուտում հանքավայրի շահագործման թույլտվություն տրամադրելու գործընթացը, տրվել է ՀՀ օրենսդրության կոպիտ խախտումներով: Շահագրգիռ հասարակությունը հանքավայրի շահագործման դեմ սկսել է բազմակողմանի իրավական գործընթաց, որի ընթացքում դիմել է ինչպես ներպետական դատական ու վարչական մարմիններին, այնպես էլ միջազգային կառույցներին: 2011թ. հունիսի 29-ից հուլիսի 1-ը Քիշնեւում տեղի է ունեցել Օրհուսի կոնվենցիայի գերագույն մարմնի` Կոնվենցիայի կողմ հանդիսացող երկրների հանդիպման ընթացքում կայացվել է որոշում առ այն, որ «Հայաստանի օրենսդրության և պրակտիկայի մեջ դեռևս առկա են թերություններ, եւ դրանց պատճառով Մասնակից պետությունը սույն գործով ձախողել է կատարել Կոնվենցիայի 3-րդ հոդվածի 1-ին կետի պահանջը (56-րդ պարբերություն), ինչպես նաև Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ, 4-րդ և 9-րդ կետերի պահանջները»:

Անհրաժեշտ ենք համարում առանձնահատուկ կերպով շեշտել նաեւ, որ Կոնվենցիայի Կողմերի որոշումը ունի բարձր իրավաբանական ուժ եւ պարտադիր է կատարման պետության կողմից: Այնուհանդերձ, Հայաստանի պատկան մարմինները չեն կատարում իրենց միջազգային պարտավորությունները` դրանով խախտելով նաեւ Հայաստանի կողմից վավերացված «Միջազգային պայմանագրերիմասին» Վիեննայի կոնվենցիան:

Հաշվի առնելով վերջին շրջանում Ձեր դրական դերակատարումը բնապահպանական նախաձեռնություններին աջակցելու գործում` գտնում ենք, որ Պաշտպանի գրասենյակը կարող է շոշափելի դրական ազդեցություն ունենալ վերը նշված հիմնախնդիրների բազմակողմանի վերլուծության եւ կարգավորման համար: Խնդրոիմ ենք ձեռնարկել համարժեք քայլեր սույն դիմումում արծարծված խնդիրների համալիր ուսումնասիրություն կատարելու համար, մարդու իրավունքների խախտումները վեր հանելու եւ Ձեր իրավասության շրջանակներում մարդկանց խախտված իրավունքները պաշտպանելու համար: Մենք մեր պատրաստակամությունն ենք հայտնում բոլոր հնարավոր միջոցներով Ձեզ աջակցել Հայաստանի էկոլոգիական իրավիճակի առնչությամբ տեղեկատվություն տրամադրելու, այդ թվում` արտահերթ զեկույց մշակելու համար»,- ասված է հայտարաությունում:

10.07.12, 20:26


Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:
Share |




Լրահոս

13:36 • ԱՅՍՕՐ, Քաղաքապետարանը սահմանափակել է «Հիմնադիր խորհրդարանի» երթուղին՝ առաջարկելով հավաք անցկացնել այլ փողոցներում

13:28 • ԱՅՍՕՐ, Չարբախում կրակոցների հետևանքով վիրավորվածի վիճակը գնահատվում է ծանր

13:20 • ԱՅՍՕՐ, Ս. Մինասյան. Սահմանին իրավիճակի սրումով Ադրբեջանը փորձում է ազդել բանակցային գործընթացի վրա

13:07 • ԱՅՍՕՐ, Փաստաբան. Վարդան Պետրոսյանը շուտով ազատ կարձակվի

13:00 • ԱՅՍՕՐ, Հրազենային վնասվածք՝ գիշերային ակումբի մոտ. Տուժածը հոսպիտալացվել է

12:54 • ԱՅՍՕՐ, Քաղաքագետ. Թեժ աշունն այս անգամ անխուսափելի է

12:46 • ԱՅՍՕՐ, 52 մլն դոլարի վարկը կուղղվի էլեկտրաէներգիայի մատակարարման հուսալիության բարձրացմանը

12:37 • ԱՅՍՕՐ, Ինքնասպանության դեպք է արձանագրվել Դավթաշենում

12:29 • ԱՅՍՕՐ, Գերմանական հեղինակավոր թերթը քննադատել է Ադրբեջանում մարդու իրավունքների իրավիճակը

12:20 • ԱՅՍՕՐ, Վարչապետ. ԵՏՄ-ում Հայաստանը 170 միլիոնանոց շուկայի մաս է կազմում և դառնում առավել գրավիչ

12:12 • ԱՅՍՕՐ, ԼՂՀ խորհրդարանական ընտրություններին ընդառաջ գրանցվել է Գրանցված է 101 739 ընտրող

12:02 • ԱՅՍՕՐ, Ովքե՞ր կլինեն Տիգրան Ուրիխանյանի կողքին

11:53 • ԱՅՍՕՐ, Հովիկ Աբրահամյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Դմիտրի Մեդվեդևի հետ

11:41 • ԱՅՍՕՐ, Մխիթարյանը շնորհակալություն է հայտնել Բեռնար Շալանդին

11:32 • ԱՅՍՕՐ, Ջեյմս Ուորլիք. Մինսկի խմբին կզեկուցեմ շփման գծում վերսկսված բռնությունների մասին

11:22 • ԱՅՍՕՐ, Ավետիսյանների հարազատները ծանոթացել են դիակների դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացություններին

11:13 • ԱՅՍՕՐ, Մեռելոցներն այլևս աշխատանքային են

11:05 • ԱՅՍՕՐ, Վարդենյաց լեռնանցքում տեղ-տեղ մերկասառույց է

10:56 • ԱՅՍՕՐ, Ավագ երեքշաբթի հիշատակվում է «Տասը կույսերի» առակը

10:46 • ԱՅՍՕՐ, Սպասվում է փոփոխական եղանակ

10:35 • ԱՅՍՕՐ, Ֆաբրեգաս. «Բարսելոնան» հավատում է իր ուժերին

10:25 • ԱՅՍՕՐ, Չարբախում կրակոցներ են հնչել. Վիրավորվել է Երրորդմասցի Լյովիկի ընկերը

10:17 • ԱՅՍՕՐ, Արմեն Աշոտյանի հեղինակած «Ինձ խոստացիր» երգը կատարելու է Հայկոն

10:10 • ԱՅՍՕՐ, «Հարավկովկասյան երկաթուղիները» կարող է սնանկ ճանաչվել

10:03 • ԱՅՍՕՐ, ԲՀԿ-ից դուրս եկած պատգամավորներին խիստ զայրացրել է Մհեր Շահգելդյանի հայտարարությունը

09:57 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանյան ոչ մի կառույց ԱՊՀ Միջպետական բանկի հետ չի բանակցում «Նաիրիտի» խնդրի շուրջ

09:50 • ԱՅՍՕՐ, Վաղվանից մեծ խանութների ՀԴՄ-ների վրա նշված է լինելու գնված ապրանքների ողջ ցանկը՝ գներով հանդերձ

09:43 • ԱՅՍՕՐ, ՀԷՑ-ը նոր գնորդ ունի

09:36 • ԱՅՍՕՐ, Ինչի՞ եք բացառում, որ Գյումրիում էլ կան մարդիկ, ովքեր չեն ընդունում Հիմնադիր խորհրդարանի ռադիկալ մոտեցումները

09:30 • ԱՅՍՕՐ, Երեկվա կարկուտի հետևանքով ծիրանի ծաղկաթերթիկներ գրեթե չեն մնացել.«Առավոտ»

09:24 • ԱՅՍՕՐ, «Ժառանգությունում» շարունակում են 5 հոգով 6 երգ երգել

09:17 • ԱՅՍՕՐ, Իսկական փորձագետների պակաս կա. «Առավոտ»

09:10 • ԱՅՍՕՐ, Ամբողջ Գյումրին վրդովված է Ժիրայի Սեֆիլյանի «լոզունգներից»

20:18 • 30/03, Կարկուտը մշակաբույսերին չի վնասել. գյուղատնտեսության նախարարություն

20:10 • 30/03, ԼՂՀ ԱԳՆ ղեկավարն ընդունել է ՀԲԸՄ Կանադայի մասնաճյուղի ներկայացուցիչներին

20:04 • 30/03, ԼՂՀ վարչապետը պարզաբանել է պետական վճարումների գործընթացին վերաբերող հարցերը

19:52 • 30/03, Մինչև 23 տարեկանների ԵԱ. Հունահռոմեական ոճի ըմբիշները վաստակել են մեկական արծաթե ու բրոնզե մեդալ

19:43 • 30/03, Մեղադրանք է առաջադրվել 20-ամյա աղջկան՝ բռնաբարության մասին սուտ մատնություն տալու համար

19:34 • 30/03, Զինծառայող Հովսեփ Անդրեասյանը հետմահու պարգևատրվել է

19:20 • 30/03, Հաստատվել է Սևանա լճի պահպանության փորձագիտական հանձնաժողովի հաշվետվությունը

19:07 • 30/03, Լուսնի առաջին խավարումը` ապրիլի 4-ին

18:55 • 30/03, Ներքին Բազմաբերդի բնակիչը անզգուշությամբ սպանել է համագյուղացուն

18:48 • 30/03, ԲՆ-ն հաշվարկել է՝ շրջակա միջավայրին հասցվել է 4.83 մլն.դրամի վնաս

18:36 • 30/03, Վիդեոնամակ Զինվորից. Շարքային Մկրտիչ Բազեյան (Տեսանյութ)

18:27 • 30/03, Բեռնար Շալանդը հրաժարականի դիմում ներկայացրեց ՀՖՖ նախագահին

18:15 • 30/03, Սերժ Սարգսյանն ընդունել է ՌԴ Պետական դումայի նախագահ Սերգեյ Նարիշկինին

18:06 • 30/03, Մովսեսի գյուղապետ. Վերջին շրջանում գյուղի ուղղությամբ կրակոցները շատ չեն (Տեսանյութ)

17:54 • 30/03, Այսօր Այգավան գյուղում բնակվող ամուսինների ընտանիքում 13-րդ երեխան է ծնվել

17:45 • 30/03, Արտակ Դավթյանը գործուղվել է Մոսկվա, Տիգրան Ուրիխանյանը՝ Աստանա

17:33 • 30/03, Beeline-ը և Էդուարդ Միրզոյանի անվան քառյակն աջակցում են դասական երաժշտության երիտասարդ կատարողներին

17:20 • 30/03, ՊԲ. Արցախում բախումների մասին ինֆորմացիան հակառակորդի պրոպագանդայի արգասիքն է

17:09 • 30/03, Հայ շախմատիստները` Աերոֆլոտ-օփենում

16:57 • 30/03, Բորիս Նմցովի ընտանիքի փաստաբան. Ձերբակալվածներից որևէ մեկը չի կարող պատվիրատու և կասկածյալ լինել

16:47 • 30/03, Աննախադեպ նոր կրթական ծրագիր` ապագայի տեսլականով

16:35 • 30/03, Արդեն հայտնի են ArmNet մրցանակաբաշխություն 2015-ի հավակնորդների անունները

16:24 • 30/03, Շարմազանովը անմոռուկ է նվիրել Սերգեյ Նարիշկինին

16:17 • 30/03, Մարտի 20-ից 26-ը մայրաքաղաքում ծնվել է 433 երեխա

16:07 • 30/03, Սամբո. Չորրորդ մեդալը Մոսկվայից

15:54 • 30/03, Վախճանվել է ՀՀ ժողովրդական նկարիչ, քանդակագործ Խաչատուր Իսկանդարյանը

15:45 • 30/03, Բերձորում Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին նվիրված պուրակ կլինի

15:33 • 30/03, ԵՄ-ն արգելում է ԳՄՕ-ները, իսկ Հայաստա՞նը

15:21 • 30/03, Նախատեսվում է հայ-չինական համագործակցության աննախադեպ ընդլայնում ռազմական ոլորտում

15:10 • 30/03, Մարտի 31-ի հոսնաքազրկումների մասին

14:57 • 30/03, Ավարտվել է դատավորի կողմից 20.000 դոլար կաշառք ստանալու փաստով հարուցված քրգործի նախաքննությունը

14:45 • 30/03, Քննչական կոմիտեի նախագահի տեղակալ. Կարևոր է հասկանալ, թե որտե՞ղ է սկսվում և ավարտվում հանրային շահը

14:36 • 30/03, Ռունի. Անգլիայում խենթանում են Քեյնի համար

14:28 • 30/03, Արևելագետ. Հայ-չինական հարաբերությունները դրվեցին նոր ռազմավարական գործընկերային հիմքի վրա

14:19 • 30/03, Ադրբեջանում հայտնված հայ զինվորականի դատավարությունը կսկսվի ապրիլի 7-ին

14:07 • 30/03, Հայկ Դեմոյան. Թանգարան-ինստիտուտի նորացված ցուցադրությունը կբացվի ապրիլի 24-ին

13:56 • 30/03, Ա. Պապյան. Հայոց ցեղասպանությունը ՀՀ արտաքին քաղաքականության հիմնաքարն է

13:44 • 30/03, Ռազմական պատրաստության դասընթացներ՝ Երևանի և սահմանամերձ գյուղերի երեխաների համար

13:31 • 30/03, Հ. Դեմոյան. Պատրաստ ենք Թուրքիայում Ցեղասպանության վերաբերյալ ցուցադրություն անցկացնել

13:22 • 30/03, Ջերմոցատերերին հանդիպել է գյուղատնտեսության նախարարը

13:13 • 30/03, Հարուցվել է քրգործ՝ հակառակորդի կողմից հայ զինծառայողի սպանության դեպքով

13:05 • 30/03, Դավթաշենի կամրջի վրա կանխվել է ինքնասպանության փորձ

12:57 • 30/03, Հայրունի. Գերմանիայում Հայոց ցեղասպանության ընդունման համար առկա է հասարակական ճնշում

12:49 • 30/03, Ա. Աշոտյան. Բաց թողնված դասերը կլրացվեն շաբաթ օրերի կամ լրացուցիչ ժամերի հաշվին

12:38 • 30/03, Իրավապահները Փաշինյանին վստահեցրել են, որ Գյումրիում դանակահարությանն իրավական գնահատական կտրվի

12:26 • 30/03, Սլուցկի կոչեցյալները մեզ երրորդ, չորրորդ սորտի տե՞ղ են դրել․ Լ․ Բարսեղյան

12:15 • 30/03, Նախագահն ընդունել է Հայաստանում Ղազախստանի դեսպանին

12:05 • 30/03, Բեռնար Շալանդ. Ալբանիան 12 խաղացողներով պայքարում էր 10-ի դեմ

11:54 • 30/03, Մահացել է «Ակօսի» հայկական բաժնի խմբագիրը

11:47 • 30/03, Ավագ Երկուշաբթի. «Անպտուղ թզենու» հիշատակության օրն է

11:36 • 30/03, Գեղարքունիքի բուժհիմնարկներում թերություններ են հայտնաբերվել

11:27 • 30/03, ՀԱԿ-ը դատապարտում է Հիմնադիր խորհրդարանի մասնակցի դանակահարությունը

11:16 • 30/03, Առավելությունը պահելու համար պետք է ավելի հավասարակշռված խաղանք. Բերեզովսկի

11:07 • 30/03, Երևանում սպասվում է անձրև, հնարավոր է ամպրոպ

10:51 • 30/03, Վարորդներ, զգոն եղեք. Այսօրվանից գործարկվել են նոր արագաչափեր

10:41 • 30/03, Եվրո-2016. Հայաստան-Ալբանիա՝ 1:2

10:28 • 30/03, Կքննադատի՞ ԲՀԿ-ն Հովիկ Աբրահամյանին

10:13 • 30/03, Ավագ շաբաթ. Երկնքի և երկրի հաշտեցումը

10:00 • 30/03, Հանրապետական նշանակության ավտոճանապարհները բաց են

21:32 • 29/03, Զոհ ունենք սահմանին

19:30 • 28/03, Սերժ Սարգսյան. Հայաստանը պատրաստ է դառնալ ասիացի գործարարների շահերի կենտրոն

18:00 • 28/03, «Հիմնադիր խորհրդարանի» անդամներից մեկին Գյումրիում դանակահարել են

16:40 • 28/03, Վ. Գաբրիելյան. ԵՏՄ-ն ունի դեռևս չիրացված հսկայական ներուժ

16:29 • 28/03, Աշոտ Նավասարդյանն այսօր կդառնար 65 տարեկան

16:18 • 28/03, Նախարար. Դեղի որակի ապահովումը չպետք է լինի գնի բարձրացման միջոցով

16:06 • 28/03, Հայաստանի հավաքականն արդեն Ալբանիայում է

15:57 • 28/03, Վալերի Լեոնտևը վերակենդանացման բաժանմունքում է