ARM   RUS   ENG

Պահանջում են. Մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց

Թեղուտի պաշտպանության քաղաքացիական նախաձեռնության Իրավական հարցերով աշխատանքային խումբը հանդես է եկել ՀՀ ՄԻՊ Կարեն Անդրեասյանին ուղղված դիմումով: Պահանջը` մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց.

«ՀՀ Սահմանադրության համաձայն Հայաստանի բնակչությունն ունի իր առողջությանը և բարեկեցությանը նպաստող շրջակա միջավայրում ապրելու իրավունք: Հայաստանի բնաշխարհի հարուստ բազմազանությունը լայն հնարավորություններ է ստեղծում կանաչ տնտեսության զարգացման համար, մինչդեռ ներկայումս օրենքի կոպիտ խախտումներով իրականացվող հանքահումքային, սպառողական տնտեսական քաղաքականությունը անդառնալիորեն ոչնչացնում է բնության բաղադրիչները` անհնարին դարձնելով կայուն և հեռանկարային տնտեսական զարգացման հնարավորությունները:

Բնօգտագործման և բնապահպանության ոլորտում համակարգային քաղաքականության բացակայությունը, բնական պաշարների անկանոն և անվերահսկելի գերշահագործումը, թափոնները հարկման դաշտից թուրս թողնելը, բնական պաշարների շահագործման և կառավարման համակարգում տիրող անպատժելիության մթնոլորտն ու կոռուպցիան երկրում ստեղծել են պայթյունավտանգ բնապահպանական իրադրություն:

ՀՀ դատական ատյանները վարույթ չեն ընդունում և քննության չեն առնում հանրային շահերի պաշտպանության համար քաղաքացիների կամ հասարակական կազմակերպությունների ներկայացրած հայցերը: Ինչպես Թեղուտի (գործ` ՎԴ/3275/05/09), այնպես էլ Ուսանողական այգու (գործ` ՎԴ/3432/05/10) պարագայում ՀՀ վարչական և վճռաբեկ դատարանները իրավական դիրքորոշում են հայտնել, որ «…վարչական դատարան դիմելով՝ արդարադատություն կարող է հայցել միայն այն անձը, որը գտնում է, որ վարչարարությամբ իր իրավունքները կամ շահերը անմիջականորեն շոշափվել են», «ՀՀ օրենսդրությամբ դատարան դիմելու իրավունք նախատեսված է միայն այն անձանց համար, որոնց իրավունքներն անմիջականորեն խախտվել են»: Այսպիսի պայմաններում հասարակությունը զրկված է իր իրավունքների դատական պաշտպանության միջոցներից:

Շրջակա միջավայրի վիճակի հետ անխզելիորեն փոխկապակցված է բնակչության առողջական վիճակը: Հայաստանի Հանրապետության Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Էկոլոգանոոսֆերային հետազոտությունների կենտրոնի ուսումնասիրությունների արդյունքում Լեռնաձոր գյուղում և Քաջարան Քաղաքում ապրող տասից ավելի երեխաների մազարմատներում հայտնաբերվել են ծանր մետաղների բարձր խտություններ` սնդիկ, կադմիում, կապար, պղինձ և այլն (հետազոտությունների ամփոփված են «Քաջարան քաղաքի շրջակա միջավայրի վիճակի էկոլոգաերկրաքիմիական գնահատում» ուսումնասիրության մեջ (2008թ.):

Ոլորտի մասնագետների վկայությամբ կապարի բարձր պարունակությունն օրգանիզմում ազդում է նյարդային համակարգի վրա, կարող է առաջացնել մտավոր թերզարգացվածություն, տեսողության, լսողության և խոսքի խախտումներ, ազդում է նաև երիկամների և ստամոքսի, նյութափոխանակության համակարգերի վրա: Հայտնի է, որ օրգանիզմում պղնձի բարձր պարունակությունը թույն է: Եթե մետաղի պարունակությունը օրգանիզմում երկար ժամանակ բարձր է մնում, կարող են զարգանալ ուռուցքներ: Մետաղն ախտահարում է նյարդային համակարգը, երիկամները, լյարդը: Կադմիումի բարձր պարունակությունն առաջացնում է կմախքի տձևացում, թոքերի ախտահարում: Այս մետաղների` օրգանիզմ թափանցելու ուղիները բազմաթիվ են` հողը, ջուրը, օդը և ընտանի կենդանիները:

Առողջապահական ծանր վիճակի մասին են վկայում նաև Պաշտպանի 2011 թվականի Տարեկան զեկույցում ներկայացված Առողջության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներն փաստերն այն մասին, որ Հայաստանում գրանցված արատավոր ծնունդների քանակը ԱՊՀ երկրների շարքում երկրորդն է Ղրղզստանից հետո: Չնայած այս տագնապահարույց վիճակին, օրենքը ոչ պետության, և ոչ էլ մասնավոր ընկերությունների համար չի նախատեսում հանքարդյունաբերական գոտիներում բնակվող մարդկանց առողջական պարտադիր ապահովագրության կամ պատճառված վնասի փոխհատուցման պարտավորություններ:
Առողջապահական վիճակի վատթարացման հիմնական պատճառներից են հանքարդյունաբերական թափոնների պոչամբարներում տիրող բարձիթողի վիճակը: ՀՀ Վերահսկիչ պալատի 2012թ. Ընթացիկ հաշվետվության համաձայն, ՀՀ բնապահպանության նախարարություն ներկայացվող թափոնների մասին տարեկան հաշվետվություններում թափոնները ներկայացվել են կամ որպես ոչ վտանգավոր, կամ ընդհանրապես պոչամբարների պարունակությունը որպես թափոն չի դիտարկվել: Արդյունքում որևէ բնապահպանական վճար չի վճարվել: Վտանգավոր թափոններ առաջացնող կազմակերպությունների 79 տոկոսը վտանգավոր թափոնների անձնագրեր չեն կազմել և ՀՀ բնապահպանության նախաչժրարություն համաձայնեցման չեն ներկայացվել: Ժամկետանց թունաքիմիկատների և քիմիական թափոնների (այդ թվում` Ալավերդու մկնդեղ պարունակող թունաքիմիկատների) պահպանումն իրականացվում է օրենսդրության պահանջների խախտումներով, վտանգավոր օբյեկտները չեն հաշվառվել ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության ռեեստրում:

Մարդու էկոլոգիական իրավունքների խախտման ամենացայտուն օրինակն է Թեղուտում հանքավայրի շահագործման թույլտվություն տրամադրելու գործընթացը, տրվել է ՀՀ օրենսդրության կոպիտ խախտումներով: Շահագրգիռ հասարակությունը հանքավայրի շահագործման դեմ սկսել է բազմակողմանի իրավական գործընթաց, որի ընթացքում դիմել է ինչպես ներպետական դատական ու վարչական մարմիններին, այնպես էլ միջազգային կառույցներին: 2011թ. հունիսի 29-ից հուլիսի 1-ը Քիշնեւում տեղի է ունեցել Օրհուսի կոնվենցիայի գերագույն մարմնի` Կոնվենցիայի կողմ հանդիսացող երկրների հանդիպման ընթացքում կայացվել է որոշում առ այն, որ «Հայաստանի օրենսդրության և պրակտիկայի մեջ դեռևս առկա են թերություններ, եւ դրանց պատճառով Մասնակից պետությունը սույն գործով ձախողել է կատարել Կոնվենցիայի 3-րդ հոդվածի 1-ին կետի պահանջը (56-րդ պարբերություն), ինչպես նաև Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ, 4-րդ և 9-րդ կետերի պահանջները»:

Անհրաժեշտ ենք համարում առանձնահատուկ կերպով շեշտել նաեւ, որ Կոնվենցիայի Կողմերի որոշումը ունի բարձր իրավաբանական ուժ եւ պարտադիր է կատարման պետության կողմից: Այնուհանդերձ, Հայաստանի պատկան մարմինները չեն կատարում իրենց միջազգային պարտավորությունները` դրանով խախտելով նաեւ Հայաստանի կողմից վավերացված «Միջազգային պայմանագրերիմասին» Վիեննայի կոնվենցիան:

Հաշվի առնելով վերջին շրջանում Ձեր դրական դերակատարումը բնապահպանական նախաձեռնություններին աջակցելու գործում` գտնում ենք, որ Պաշտպանի գրասենյակը կարող է շոշափելի դրական ազդեցություն ունենալ վերը նշված հիմնախնդիրների բազմակողմանի վերլուծության եւ կարգավորման համար: Խնդրոիմ ենք ձեռնարկել համարժեք քայլեր սույն դիմումում արծարծված խնդիրների համալիր ուսումնասիրություն կատարելու համար, մարդու իրավունքների խախտումները վեր հանելու եւ Ձեր իրավասության շրջանակներում մարդկանց խախտված իրավունքները պաշտպանելու համար: Մենք մեր պատրաստակամությունն ենք հայտնում բոլոր հնարավոր միջոցներով Ձեզ աջակցել Հայաստանի էկոլոգիական իրավիճակի առնչությամբ տեղեկատվություն տրամադրելու, այդ թվում` արտահերթ զեկույց մշակելու համար»,- ասված է հայտարաությունում:

10.07.12, 20:26


Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:
Share |




Լրահոս

17:42 • ԱՅՍՕՐ, Վարչապետ. Կառավարության նպատակը երկրում երկարաժամկետ կտրվածքով կայուն և անվտանգ էներգետիկ համակարգ ապահովելն է

17:33 • ԱՅՍՕՐ, Ն. Զոհրաբյան. Չեմ ցանկացել որևէ մեկին դնել վատ դրության մեջ

17:25 • ԱՅՍՕՐ, Դժվար չէ Ադրբեջանից լավ ընտրություններ անցկացնել, քանի որ Ադրբեջանում առանձնապես ընտրություններ չկան․ Ա․ Իսկանդարյան

17:18 • ԱՅՍՕՐ, Մարգարիտ Եսայանը՝ Նաիրա Զոհրաբյանի մասին. Դպրոցականի նման չպիտի վազեի իր հետևից

17:12 • ԱՅՍՕՐ, Մարուքյան. Վանաձոր համայնքին պատկանող աղբատար ավտոմեքենաները չպետք է վաճառվեն.

17:02 • ԱՅՍՕՐ, Աբրահամյան-Ղարիբաշվիլի հեռախոսազրույցը փրկեց իրավիճակը

16:53 • ԱՅՍՕՐ, Արմեն Թադևոսյան. Կապ չունի` որտեղ կապրեմ, Երևանն իմն է, իսկ ես` նրանը

16:46 • ԱՅՍՕՐ, Վազգեն Խաչիկյանի գործի շրջանակներում նոր գործ է մտել դատարան

16:35 • ԱՅՍՕՐ, ՉԼ. Յուվենտուս - Ռեալ. խաղից առաջ

16:26 • ԱՅՍՕՐ, ՄԻՊ-ը միջոցներ կձեռնարկի Գոհար Ենոքյանի իրավունքների պաշտպանության համար

16:12 • ԱՅՍՕՐ, Ադրբեջանը փակուղում է հայտնվել. Գնաճն ավելանում է, մանաթը` արժեզրկվում

16:00 • ԱՅՍՕՐ, Beeline-ը Հայաստանում միանում է #70հազարշնորհակալություն գլոբալ թվային ակցիային

15:54 • ԱՅՍՕՐ, Երևանում թունավորման հետևանքով հիվանդանոց տեղափոխվածներից մեկը 7 ամսական երեխա է

15:45 • ԱՅՍՕՐ, Հայրենական մեծ պատերազմի 92 վետերան պարգևատրվել է «Երախտագիտություն» մեդալով

15:37 • ԱՅՍՕՐ, Հայ-թուրքական սահմանը խախտած քաղաքացին և անասունները վերադարձվել են Թուրքիա

15:26 • ԱՅՍՕՐ, Բյուջեի մուտքերն ավելացել են

15:15 • ԱՅՍՕՐ, «Հաշմանդամություն ունեցողներին պետության կողմից տրվող սայլակների որակն ահավոր է»

15:07 • ԱՅՍՕՐ, Խորհրդավոր խորհրդակցություն. ԱԺ նախագահի հրավերին մասկացել է միայն Արմեն Ռուստամյանը

14:58 • ԱՅՍՕՐ, Թուրքիայում Խարբերդի հայկական եկեղեցին պատրաստվում են վերածել հյուրանոցի

14:45 • ԱՅՍՕՐ, Ունիսոն ՀԿ տնօրեն. Վարորդները անտեսում են սայլակով անձանց համար նախատեսված վայրերի նշանները

14:37 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանի գավաթի խաղարկության եզրափակիչը՝ վաղը

14:29 • ԱՅՍՕՐ, «Հանրային ռադիոն և՛ մշակութային օջախ է, և՛ դասական լրատվամիջոց»

14:20 • ԱՅՍՕՐ, Շ. Դոյդոյան. Լրագրողների նկատմամբ բռնությունների աճ կամ նվազում չկա

14:12 • ԱՅՍՕՐ, Գոհար Ենոքյանը ձերբակալվել է սպանության նախապատրաստություն կատարելու կասկածանքով

14:05 • ԱՅՍՕՐ, Քիմն ու Շերը՝ Հայաստանի մասին

13:56 • ԱՅՍՕՐ, Սուրիկ Խաչատրյանի որդու մասնակցությամբ միջադեպի գործով քննություն է տարվում

13:49 • ԱՅՍՕՐ, Նաիրիտցիներն այնքան են ցույց անելու, մինչև իրենց աշխատվարձերը վճարեն

13:40 • ԱՅՍՕՐ, Պիպոյան. Կաթի մթերման գինը որոշվում է «բարիշելով»

13:28 • ԱՅՍՕՐ, Սահմանային «Բավրա» անցակետի արդիականացումը մոտենում է ավարտին

13:16 • ԱՅՍՕՐ, Շանթ Հարությունյանի գործով ևս մեկ դատապարտյալ ազատ արձակվեց

13:07 • ԱՅՍՕՐ, Կաթի մթերման գինը` 150-170. Շատ է, թե՞ քիչ

12:56 • ԱՅՍՕՐ, Յուվենտուս - Ռեալ Մադրիդ. Բուքմեյքերների կարծիքը

12:45 • ԱՅՍՕՐ, ԵԱՀԿ դիտարկումն անցել է առանց կրակի դադարեցման ռեժիմի խախտումների

12:28 • ԱՅՍՕՐ, Հ. Բիշարյան. «Մինչև 270 միլիոնից» որքա՞ն մասը Հայաստանը կվերցնի

12:19 • ԱՅՍՕՐ, Ն. Զոհրաբյան. Գոհար Ենոքյանն, ազատության մեջ լինելով, հանրային որևէ վտանգ չի ներկայացնելու

12:10 • ԱՅՍՕՐ, Լևոն Զուրաբյանի խնդրանքը՝ ԱԺ նախագահին

12:05 • ԱՅՍՕՐ, Կրքերը թեժանում են. Յուրի Վարդանյանը հրավիրվել է Վրաստանի ԱԳՆ

11:57 • ԱՅՍՕՐ, Ադրբեջանի դատարանը Արսեն Բաղդասարյանին 15 տարվա ազատազրկման դատարապարտեց

11:49 • ԱՅՍՕՐ, Բագրատունյաց-Շիրակ խաչմերուկում տեղակայված լուսաֆորը չի աշխատում

11:40 • ԱՅՍՕՐ, Ճոյտն ազատ է արձակվել. Կալանքի հիմքերը վերացել են

11:32 • ԱՅՍՕՐ, Աշխարհի ամենասեքսուալ կանայք Հայաստանից են․ Huffingtonpost

11:21 • ԱՅՍՕՐ, Բնապահպանության նախարարությունը սկսում է գայլերի մորթիների ընդունումը

11:12 • ԱՅՍՕՐ, Հենրիխ Մխիթարյանը՝ Գերմանիայի գավաթի կիսաեզրափակիչ հանդիպումների լավագույն խաղացող

11:05 • ԱՅՍՕՐ, Հ. Ավագյան. Առկա է կառավարություն-ՓՄՁ երկխոսություն, բայց մաքսային սահմանի խնդիրը կրկին մնում է անլուծելի

10:54 • ԱՅՍՕՐ, Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը մեկնել է Վաշինգտոն

10:46 • ԱՅՍՕՐ, Օդի ջերմաստիճանը մայիսի 5-ին կնվազի 2-3 աստիճանով

10:32 • ԱՅՍՕՐ, ՀԱԿ-ը ողջունում է ընտրությունների՝ ԼՂՀ պետականության կարևորագույն ատրիբուտներից մեկի կայացման փաստը

10:20 • ԱՅՍՕՐ, Յուվեցի Կարոն՝ Գոհար Ենոքյանի մասին. Ես խնդիր չեմ ունեցել, ինքն է իմ հետ ունեցել

10:09 • ԱՅՍՕՐ, Սյունիքի մարզպետն ԱԺ էր գնացել քնելո՞ւ. «Առավոտ»

10:03 • ԱՅՍՕՐ, Մշտապես կոկորդ պատռող կին պատգամավորներից բացի, այս անգամ պայքարի են դուրս եկել նաև տղամարդիկ

09:55 • ԱՅՍՕՐ, Ֆինանսական խնդիրների պատճառով Ուրիխանյանը վաճառքի է հանել սեփական օգտագործման ավտոմեքենան

09:47 • ԱՅՍՕՐ, Սահմանադրական փոփոխություների վերաբերյալ առաջարկներ ստացվել է միայն ՀՅԴ-ից

09:42 • ԱՅՍՕՐ, Սարոյանի՝ աճուրդի հանված տան ճակատագիրը դեռևս անորոշ է

09:35 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանի խոշոր բուհերում մեկնարկել է ռեկտորների ընտրության փուլը

09:29 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանում ՄԻՊ-ին ոչ ոք չի ընկալում որպես իրավապաշտպան

09:21 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանի մասնավոր բուհերը տագնապով են սպասում ընդունելության քննություններին

09:15 • ԱՅՍՕՐ, ԼՂՀ ընտրություններին մասնակցած ընդդիմադիր կուսակցության սպասելքիները չեն արդարացել

09:08 • ԱՅՍՕՐ, Դաշնակները Ծառուկյանին պատկանող «Փարավոնում» կարգին քեֆ են արել

20:25 • 04/05, ԱԺ-ն արտահերթ նիստ կգումարի

20:17 • 04/05, Սիրիական ռազմաճակատում գործընթացները ծավալվում են ոչ հօգուտ Բաշար ալ-Ասադի

20:08 • 04/05, Ինդոնեզիայում կանանց ու տղամարդկանց արգելում են միասին երթևեկել մոտոցիկլետով

20:06 • 04/05, ԱԿԲԱ-ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿԻ կողմից նախաձեռնված ծառատունկերի շարքը շարունակվեց Գավառ քաղաքում

20:00 • 04/05, Ոստիկանության փոխգնդապետին մեղադրանք է առաջադրվել

19:52 • 04/05, Սերժ Սարգսյանն աշխատանքային այցով կմեկնի ԱՄՆ, այնուհետև՝ ՌԴ

19:43 • 04/05, «Շողակն» ժողովրդական համույթի բացառիկ համերգը` մայիսի 22-ին Երևանում

19:35 • 04/05, Կայացել է «Գյուղական կարողությունների ստեղծում» ծրագրի ղեկավար խորհրդի նիստ

19:21 • 04/05, Կոտայքում հայրը առևանգել է երեխաներին

19:12 • 04/05, Երևանում ապրիլի 27-ից մայիսի 3-ը ծնվել է 427 երեխա

19:00 • 04/05, Ավարտական քննությունները՝ հունիսի 1-22-ը

18:46 • 04/05, «Ցեղասպանությանը նվիրված միջոցառումների մասով մեր առջև դրված խնդիրը լիարժեք կատարվել է»

18:32 • 04/05, Նախագահն առաջին ատյանի դատարանի դատավոր է նշանակել

18:24 • 04/05, ՄԻՊ զեկույցը՝ քննարկման առարկա ԱԺ-ում

18:15 • 04/05, Փորձագետ. Թբիլիսին պետք է գնահատական տա թուրք և ադրբեջանցի «հալալ-զուլալ» բարեկամների գործողություններին

18:06 • 04/05, Արդեն հայտնի է Orange-ի բաժանորդի անունը, ով կդառնա Կաննի 68-րդ կինոփառատոնի պատվավոր հյուրը

17:55 • 04/05, Ուկրաինան չի ճանաչում Արցախի ընտրությունները

17:43 • 04/05, Ռ. Քոչարյան. Ազատ ընտրությունների անցկացումը կարևոր է ԼՂՀ պետականության կայացման գործում

17:30 • 04/05, Արցախի վարչապետն ընդունել է գերմանացի մի խումբ պատգամավորների

17:17 • 04/05, Վիտալի Բալասանյանը խորհրդարանում կընդգրկվի մեծամասնական ընտրակարգով

17:08 • 04/05, Հավատալ է պետք միայն այն խոսքերին, որոնք ասում է կոնկրետ անձը. Անաիս Սարդարյան

16:59 • 04/05, Ա. Մինասյան. Տեղական հանրաքվեն անմիջական ժողովրդավարության բարձրացման ձև է, չի կարելի նսեմացնել այս ինստիտուտը

16:47 • 04/05, ԱՄՆ պատվիրակ. Սահմանային իրավիճակի լարումն ընտրությունների օրերին զարմանալի չէ

16:36 • 04/05, Է. Մարուքյան. ԴԵՄ ԵՄ Վանաձորում «կարմիր գծերին»

16:29 • 04/05, Հիմնադիր խորհրդարանի անդամներին կրկին չեն արտոնել հավաք անցկացնել Ազատության հրապարակում

16:22 • 04/05, «Չելսի»-ն մայիսի 25-ին չեմպիոնական շքերթ կանցկացնի

16:20 • 04/05, Ա. Աղաբեկյան. ՀՅԴ-ն 2-րդ քաղաքական ուժն է Արցախում

16:11 • 04/05, Ն. Զոհրաբյան. ԵԱՀԿ ՄԽ-ն, նման հայտարարություն անելով, դուրս եկավ իր մանդատի շրջանակներից

16:00 • 04/05, ՀԵԲ. Ընտրություններին մասնակից 7 կուսակցության համար ապահովվել են հավասար մրցակցային պայմաններ

15:51 • 04/05, Վրաստանը չի ճանաչում Արցախի ընտրությունները

15:40 • 04/05, Ժիրայր Սեֆիլյան. Ուշ թե շուտ մեզ հաջողվելու է այս հանցավոր ռեժիմից ձերբազատվել

15:31 • 04/05, «Հայաստանում տարեկան առաջանում է 39-40 միլիոն տոննա թափոն»

15:24 • 04/05, «Բարսելոնա» «Բավարիա» մրցավեճը կսպասարկի Նիկոլա Ռիցոլին

15:23 • 04/05, Հայկ Խանումյան. Շնորհավորանքներ փորձում ենք չընդունել` սա մեր ակնկալած արդյունքը չէր (Տեսանյութ)

15:11 • 04/05, Քաղաքագետ. Արցախում ընտրություններն աննախադեպ էին

14:58 • 04/05, «Հատուկ քննչական ծառայությունը ոչ թե ուզում է քննել, այլ՝ կոծկել հանցագործությունները»

14:45 • 04/05, Youtube-ը վիդեոբլոգների աստղերի հետ ֆիլմեր կնկարահանի

14:34 • 04/05, Մալաթիայի որոշ հատվածներում վաղը ջուր չի լինի

14:25 • 04/05, Լեռնային Ղարաբաղում առկա են ժողովրդավար պետություն կերտելու բոլոր հիմքերը․ Մ․ Մինասյան

14:17 • 04/05, «Անչափահասների նկատմամբ սեռական ոտնձգությունների դեպքերը նվազել են»

14:09 • 04/05, «Հայաստանում լրագրողների հանդեպ տեղի ունեցող բռնության դեպքերը շատ հաճախ պատճառաբանված չեն»

14:00 • 04/05, Նախագահը ցավակցական հեռագիր է հղել Մայա Պլիսեցկայայի մահվան կապակցությամբ