ARM   RUS

Պահանջում են. Մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց

Թեղուտի պաշտպանության քաղաքացիական նախաձեռնության Իրավական հարցերով աշխատանքային խումբը հանդես է եկել ՀՀ ՄԻՊ Կարեն Անդրեասյանին ուղղված դիմումով: Պահանջը` մշակել բնապահպանական արտահերթ զեկույց.

«ՀՀ Սահմանադրության համաձայն Հայաստանի բնակչությունն ունի իր առողջությանը և բարեկեցությանը նպաստող շրջակա միջավայրում ապրելու իրավունք: Հայաստանի բնաշխարհի հարուստ բազմազանությունը լայն հնարավորություններ է ստեղծում կանաչ տնտեսության զարգացման համար, մինչդեռ ներկայումս օրենքի կոպիտ խախտումներով իրականացվող հանքահումքային, սպառողական տնտեսական քաղաքականությունը անդառնալիորեն ոչնչացնում է բնության բաղադրիչները` անհնարին դարձնելով կայուն և հեռանկարային տնտեսական զարգացման հնարավորությունները:

Բնօգտագործման և բնապահպանության ոլորտում համակարգային քաղաքականության բացակայությունը, բնական պաշարների անկանոն և անվերահսկելի գերշահագործումը, թափոնները հարկման դաշտից թուրս թողնելը, բնական պաշարների շահագործման և կառավարման համակարգում տիրող անպատժելիության մթնոլորտն ու կոռուպցիան երկրում ստեղծել են պայթյունավտանգ բնապահպանական իրադրություն:

ՀՀ դատական ատյանները վարույթ չեն ընդունում և քննության չեն առնում հանրային շահերի պաշտպանության համար քաղաքացիների կամ հասարակական կազմակերպությունների ներկայացրած հայցերը: Ինչպես Թեղուտի (գործ` ՎԴ/3275/05/09), այնպես էլ Ուսանողական այգու (գործ` ՎԴ/3432/05/10) պարագայում ՀՀ վարչական և վճռաբեկ դատարանները իրավական դիրքորոշում են հայտնել, որ «…վարչական դատարան դիմելով՝ արդարադատություն կարող է հայցել միայն այն անձը, որը գտնում է, որ վարչարարությամբ իր իրավունքները կամ շահերը անմիջականորեն շոշափվել են», «ՀՀ օրենսդրությամբ դատարան դիմելու իրավունք նախատեսված է միայն այն անձանց համար, որոնց իրավունքներն անմիջականորեն խախտվել են»: Այսպիսի պայմաններում հասարակությունը զրկված է իր իրավունքների դատական պաշտպանության միջոցներից:

Շրջակա միջավայրի վիճակի հետ անխզելիորեն փոխկապակցված է բնակչության առողջական վիճակը: Հայաստանի Հանրապետության Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Էկոլոգանոոսֆերային հետազոտությունների կենտրոնի ուսումնասիրությունների արդյունքում Լեռնաձոր գյուղում և Քաջարան Քաղաքում ապրող տասից ավելի երեխաների մազարմատներում հայտնաբերվել են ծանր մետաղների բարձր խտություններ` սնդիկ, կադմիում, կապար, պղինձ և այլն (հետազոտությունների ամփոփված են «Քաջարան քաղաքի շրջակա միջավայրի վիճակի էկոլոգաերկրաքիմիական գնահատում» ուսումնասիրության մեջ (2008թ.):

Ոլորտի մասնագետների վկայությամբ կապարի բարձր պարունակությունն օրգանիզմում ազդում է նյարդային համակարգի վրա, կարող է առաջացնել մտավոր թերզարգացվածություն, տեսողության, լսողության և խոսքի խախտումներ, ազդում է նաև երիկամների և ստամոքսի, նյութափոխանակության համակարգերի վրա: Հայտնի է, որ օրգանիզմում պղնձի բարձր պարունակությունը թույն է: Եթե մետաղի պարունակությունը օրգանիզմում երկար ժամանակ բարձր է մնում, կարող են զարգանալ ուռուցքներ: Մետաղն ախտահարում է նյարդային համակարգը, երիկամները, լյարդը: Կադմիումի բարձր պարունակությունն առաջացնում է կմախքի տձևացում, թոքերի ախտահարում: Այս մետաղների` օրգանիզմ թափանցելու ուղիները բազմաթիվ են` հողը, ջուրը, օդը և ընտանի կենդանիները:

Առողջապահական ծանր վիճակի մասին են վկայում նաև Պաշտպանի 2011 թվականի Տարեկան զեկույցում ներկայացված Առողջության համաշխարհային կազմակերպության տվյալներն փաստերն այն մասին, որ Հայաստանում գրանցված արատավոր ծնունդների քանակը ԱՊՀ երկրների շարքում երկրորդն է Ղրղզստանից հետո: Չնայած այս տագնապահարույց վիճակին, օրենքը ոչ պետության, և ոչ էլ մասնավոր ընկերությունների համար չի նախատեսում հանքարդյունաբերական գոտիներում բնակվող մարդկանց առողջական պարտադիր ապահովագրության կամ պատճառված վնասի փոխհատուցման պարտավորություններ:
Առողջապահական վիճակի վատթարացման հիմնական պատճառներից են հանքարդյունաբերական թափոնների պոչամբարներում տիրող բարձիթողի վիճակը: ՀՀ Վերահսկիչ պալատի 2012թ. Ընթացիկ հաշվետվության համաձայն, ՀՀ բնապահպանության նախարարություն ներկայացվող թափոնների մասին տարեկան հաշվետվություններում թափոնները ներկայացվել են կամ որպես ոչ վտանգավոր, կամ ընդհանրապես պոչամբարների պարունակությունը որպես թափոն չի դիտարկվել: Արդյունքում որևէ բնապահպանական վճար չի վճարվել: Վտանգավոր թափոններ առաջացնող կազմակերպությունների 79 տոկոսը վտանգավոր թափոնների անձնագրեր չեն կազմել և ՀՀ բնապահպանության նախաչժրարություն համաձայնեցման չեն ներկայացվել: Ժամկետանց թունաքիմիկատների և քիմիական թափոնների (այդ թվում` Ալավերդու մկնդեղ պարունակող թունաքիմիկատների) պահպանումն իրականացվում է օրենսդրության պահանջների խախտումներով, վտանգավոր օբյեկտները չեն հաշվառվել ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության ռեեստրում:

Մարդու էկոլոգիական իրավունքների խախտման ամենացայտուն օրինակն է Թեղուտում հանքավայրի շահագործման թույլտվություն տրամադրելու գործընթացը, տրվել է ՀՀ օրենսդրության կոպիտ խախտումներով: Շահագրգիռ հասարակությունը հանքավայրի շահագործման դեմ սկսել է բազմակողմանի իրավական գործընթաց, որի ընթացքում դիմել է ինչպես ներպետական դատական ու վարչական մարմիններին, այնպես էլ միջազգային կառույցներին: 2011թ. հունիսի 29-ից հուլիսի 1-ը Քիշնեւում տեղի է ունեցել Օրհուսի կոնվենցիայի գերագույն մարմնի` Կոնվենցիայի կողմ հանդիսացող երկրների հանդիպման ընթացքում կայացվել է որոշում առ այն, որ «Հայաստանի օրենսդրության և պրակտիկայի մեջ դեռևս առկա են թերություններ, եւ դրանց պատճառով Մասնակից պետությունը սույն գործով ձախողել է կատարել Կոնվենցիայի 3-րդ հոդվածի 1-ին կետի պահանջը (56-րդ պարբերություն), ինչպես նաև Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ, 4-րդ և 9-րդ կետերի պահանջները»:

Անհրաժեշտ ենք համարում առանձնահատուկ կերպով շեշտել նաեւ, որ Կոնվենցիայի Կողմերի որոշումը ունի բարձր իրավաբանական ուժ եւ պարտադիր է կատարման պետության կողմից: Այնուհանդերձ, Հայաստանի պատկան մարմինները չեն կատարում իրենց միջազգային պարտավորությունները` դրանով խախտելով նաեւ Հայաստանի կողմից վավերացված «Միջազգային պայմանագրերիմասին» Վիեննայի կոնվենցիան:

Հաշվի առնելով վերջին շրջանում Ձեր դրական դերակատարումը բնապահպանական նախաձեռնություններին աջակցելու գործում` գտնում ենք, որ Պաշտպանի գրասենյակը կարող է շոշափելի դրական ազդեցություն ունենալ վերը նշված հիմնախնդիրների բազմակողմանի վերլուծության եւ կարգավորման համար: Խնդրոիմ ենք ձեռնարկել համարժեք քայլեր սույն դիմումում արծարծված խնդիրների համալիր ուսումնասիրություն կատարելու համար, մարդու իրավունքների խախտումները վեր հանելու եւ Ձեր իրավասության շրջանակներում մարդկանց խախտված իրավունքները պաշտպանելու համար: Մենք մեր պատրաստակամությունն ենք հայտնում բոլոր հնարավոր միջոցներով Ձեզ աջակցել Հայաստանի էկոլոգիական իրավիճակի առնչությամբ տեղեկատվություն տրամադրելու, այդ թվում` արտահերթ զեկույց մշակելու համար»,- ասված է հայտարաությունում:

10.07.12, 20:26


Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:
Share |




Լրահոս

14:27 • ԱՅՍՕՐ, Ճանապարհային ոստիկանությունը կկատարի Հովիկ Աբրահամյանի հանձնարարականը

14:14 • ԱՅՍՕՐ, Նախագահի նստավայրում տեղի է ունեցել պարգևատրման արարողություն

13:58 • ԱՅՍՕՐ, Արմեն Աշոտյան. ԼՂՀ-ում անջատեք ձեր գեոլակացիան

13:44 • ԱՅՍՕՐ, Գաել Անդոնյանը Մարսելի Օլիմպիկում հանդես կգա 12-րդ համարի մարզահագուստով

13:35 • ԱՅՍՕՐ, Թունավորում Կոտայքի մարզում. Բոլոր տուժածները տեղափոխվել են հիվանդանոց

13:25 • ԱՅՍՕՐ, Ոստիկանները դատապարտյալին բռնությամբ ստիպել են կեղծ ցուցմունք տալ

13:17 • ԱՅՍՕՐ, Մ. Մինասյան. Բարեփոխումների արդյունքում երկիրը ավելի զորեղ կլինի

13:06 • ԱՅՍՕՐ, Դերասան Անդրեյ Գայդուլյանի առողջական վիճակն ավելի ծանր է, քան՝ նախապես ախտորոշվել էր

12:55 • ԱՅՍՕՐ, Հուլիսի 24- 30-ն ընկած ժամանակահատվածում մայրաքաղաքում ծնվել է 540 երեխա՝ 257 տղա, 283 աղջիկ

12:42 • ԱՅՍՕՐ, Ռոնալդուն գործակալին կղզի է նվիրել

12:32 • ԱՅՍՕՐ, Փոքրիկ Յուրին պետք է բուժվի արտերկրում, բայց ընտանիքն այլևս միջոց չունի պայքարելու համար

12:11 • ԱՅՍՕՐ, Տ. Նարեկ վարդապետ Ավագյանը նշանակվել է Արթիկի թեմի առաջնորդական տեղապահ

11:55 • ԱՅՍՕՐ, Հայաստանն այսօր կպայքարի տանկային բիաթլոնում չեմպիոնության համար

11:48 • ԱՅՍՕՐ, Դադարեցվել են Երևանի Մալաթիա-Սեբաստիայի շրջանի դատավոր Հրաչյա Հովհաննիսյանի լիազորությունները

11:40 • ԱՅՍՕՐ, Օգոստոսի կենսաթոշակները կստանան ամսի 5-ից

11:31 • ԱՅՍՕՐ, Նախագահը մասնակցել է Վ. Սարգսյանի անվան ռազմական ինստիտուտի և ռազմաուսումնական հաստատությունների շրջանավարտների ավարտական միջոցառմանը

11:20 • ԱՅՍՕՐ, Ճամբարակ-Բերդ ճանապարհին մեքենան գլորվել է ձորը. Վարորդը տեղում մահացել է

11:19 • ԱՅՍՕՐ, Նախօրեին Նոր Նորքում առաջին աստիճանի հրդեհ է եղել

11:09 • ԱՅՍՕՐ, «Ալյանսը» պատրաստվում է աշնան. Առաջին հանրահավաքը՝ Վանաձորում

10:58 • ԱՅՍՕՐ, «My Orange» բջջային հավելվածի նոր տարբերակի շնորհիվ Orange-ի բաժանորդները կարող են օգտվել ավելի շատ օգտակար հնարավորություններից

10:50 • ԱՅՍՕՐ, Արտահանման ցուցանիշները բարելավվում են

10:38 • ԱՅՍՕՐ, Արսենալը վերջապես հաղթում է Չելսիին և նվաճում Անգլիայի սուպերգավաթը

10:30 • ԱՅՍՕՐ, Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ

10:21 • ԱՅՍՕՐ, Երևանի ռեստորաններից մեկում հարսանեկան արարողության ժամանակ 33 հոգի թունավորվել է

10:10 • ԱՅՍՕՐ, Նախագահը շնորհավորել է ազգային բարերար Նազար Նազարյանին՝ ծննդյան հոբելյանի առթիվ

10:00 • ԱՅՍՕՐ, Սեյրան Շահսուվարյանը նշանակվել է ԿԸՀ անդամ

22:00 • 02/08, Նախագահը մասնակցել է Համահայկական ամառային վեցերորդ խաղերի բացման արարողությանը

21:56 • 01/08, Մանրամասներ՝ Ալավերդիում ամուսնու կողմից կնոջ սպանության գործով

17:04 • 01/08, Հայաստանի ամենաբարձրահասակ տղամարդը երազում է ընտանիքի ու սիրո մասին

16:54 • 01/08, Հոսանքազրկումների մասին

16:41 • 01/08, Կսկսվեն Իրան-Հայաստան էլեկտրահաղորդման 3-րդ բարձրավոլտ գծի կառուցման աշխատանքները

16:23 • 01/08, Հայաստանում կան վայրեր, որտեղ ոռոգումն իրականացվում է կոյուղաջրերով. Բնապահպան

16:05 • 01/08, «Եզդիները շատ անգամ են ենթարկվել ցեղասպանության, բայց նորից վերականգնվել են»

15:47 • 01/08, Սևանում խեղդվող քաղաքացուն փրկել են, նրա վիճակը ծայրահեղ ծանր է

15:29 • 01/08, Երևանում ծնված եռյակի ծնողներն օգնության կարիք ունեն. News.am

15:10 • 01/08, Սահմանադրական բարեփոխումների մասին դեռ կխոսենք. Հովիկ Աբրահամյան

14:56 • 01/08, Վարչապետ. Էլեկտրաէներգիայի սակագինը կսուբսիդավորվի «Որոտան» ՀԷԿ-ի վաճառքի գումարից

14:40 • 01/08, Դ. Տոնոյան. Միացյալ Նահանգները կօգնի ղարաբաղյան գոտում զինադադար պահպանել. Ամերիկայի ձայն

14:19 • 01/08, Մարկ. Նրա տեսակը չի կրկնվում. Ընկերները հիշում են Մարկ Սաղաթելյանին

13:54 • 01/08, Հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակվել է ավելի քան 17.000 կրակոց

13:35 • 01/08, Դ. Տոնոյանն ԱՄՆ-ում քննարկել է տարածաշրջանային անվտանգությանը վերաբերող հարցեր

13:17 • 01/08, Ծննդկան Մերի Մարգարյանի մահվան կապակցությամբ ստեղծվել է մասնագիտական հանձնաժողով

12:54 • 01/08, Հայաստանի Կենսական նշանակության ճանապարհացանցի բարելավման համար ՀԲ-ն կտրամադրի 40 մլն ԱՄՆ դոլար

12:35 • 01/08, Թուրքիայում քրդամետ կուսակցության հայ համանախագահին սպառնացել են. «Հա՛յ, մեռնելո՛ւ ես»

12:18 • 01/08, Թուրքական զինուժն ավիահարվածներ է հասցրել Իրաքում քրդերի դիրքերին

12:00 • 01/08, Հայաստանի բնակիչները կազատվեն ԱՄՆ-ից ապրանքների ներմուծման հետ կապված հարկերից

11:38 • 01/08, Երուսաղեմում գեյ շքերթը վերածվել է սպանդի

11:20 • 01/08, Ազնավուրն այսօր Բեյրութում համերգ է տալու

11:03 • 01/08, «Ալյանսը» օգոստոսի 29-ին համագումար կգումարի

10:47 • 01/08, Այսօր Սուրբ Գրիգոր Աստվածաբանի հիշատակության օրն է

10:41 • 01/08, Օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի

10:31 • 01/08, Ալկոհոլն ու դիետան անհամատեղելի են

10:20 • 01/08, Մոնթե Մելքոնյան փողոցում «Օպելը» բախվել է արգելապատնեշին և շրջվել. 26-ամյա վարորդը մահացել է

10:12 • 01/08, Կրծքով սնուցման ու լիարժեք սնունդի շնորհիվ ամեն տարի կարելի է փրկել 220 000 կյանք

10:00 • 01/08, «Հյուսիսային հոսք-2» vs «Թուրքական հոսք»

09:46 • 01/08, Թեհրանը պատժամիջոցների վերացումը արդեն իսկ համարում է գրեթե կայացած իրողություն

09:35 • 01/08, Բրիլիանտի Արշակը միլիոնատեր է

09:28 • 01/08, «Վիլլա Ռեսթ» հանգստյան տան ճոխ գովազդն ու տխուր իրականությունը. «Առավոտ»

09:20 • 01/08, ՏՄՊՊՀ-ն ուսումնասիրում է բանանի շուկան

09:13 • 01/08, Որևէ մեկի առողջությանը չի վնասի Սահմանադրության՝ 52 էջանոց նախագիծը կարդալը. «Առավոտ»

09:08 • 01/08, Ճամբարների սանիտարահիգիենիկ պայմանները վերահսկող կառույց չկա

19:42 • 31/07, ԱԳՆ-ն Վրաստան մեկնողներին խորհուրդներ է տալիս. Այն, ինչ պարտադիր է իմանալ

19:35 • 31/07, Գյումրի-Հացիկ ավտոճանապարհին հայտնաբերվել է հակահետևակային ական

19:28 • 31/07, Փորի մկանները տանը մարզելու ամենաարդյունավետ վարժությունը

19:15 • 31/07, ՀՀ կառավարության և ՄԱԿ-ի միջև ստորագրվել է հնգամյա համագործակցության նոր ծրագիր

19:06 • 31/07, «Թումոն» երեկոյան հրավիրում է նշելու իր 4-ամյակը

18:53 • 31/07, Մեր նպատակը աշխատաշուկայում անմրցունակ անձանց կայուն զբաղվածության ապահովումն է. Նախարար

18:42 • 31/07, Ներդրվել է «Միջազգային փոստային և սուրհանդակային կապի ծառայությունների մաքսային հաշվառման» համակարգ

18:30 • 31/07, ԱՄՆ դեսպանը` ԱԺ-ում

18:18 • 31/07, Արմեն Աշոտյանի հրամանով հաստատվել են բուհերի հեռակա ուսուցման տեղերը

18:04 • 31/07, ԱԳ փոխնախարար. Թուրքերը հաշտվել են այն իրականության հետ, որ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործընթացն անշրջելի է

17:51 • 31/07, 34-ամյա տղամարդը մտել է տան բակ և հրացանով սպառնացել սպանել ամուսիններին

17:40 • 31/07, Ամառային ճամբարի երեխաները հոսպիտալացվել են աղիքային վարակին բնորոշ գանգատներով. ԱՆ

17:27 • 31/07, Վաղը կմեկնարկի Հայաստանի 24-րդ առաջնությունը

17:15 • 31/07, Անհետացած մալազիյական Boeing-ի կուրսը միտումնավոր փոխվել է

17:03 • 31/07, Հայտաբերվել են վարակված տնկիներ

16:50 • 31/07, Ա. Սադոյան. Աուդիտ պետք է անցկացնել ոչ միայն ՀԷՑ-ում, այլև՝ ՀԾԿՀ-ում

16:41 • 31/07, Մեր Մարկը. Ֆիլմ՝ նվիրված Մարկ Սաղաթելյանի հիշատակին (Տեսանյութ)

16:29 • 31/07, Կարվախալ. Համոզված եմ` Ռամոսը հիանալի կկատարի ավագի պարտականությունները

16:20 • 31/07, Վենետիկի հանձնաժողովը ուրախ է շարունակելու համագործակցությունը ՀՀ իշխանությունների հետ

16:13 • 31/07, «Ծաղրասարյակ սպանելը». Լույս տեսավ աշխարհահռչակ վեպի հայերեն թարգմանությունը

16:04 • 31/07, «ՇԵՆԳԱՎԻԹ» ԲԿ. Մերի Մարգարյանն ընդունվել է բավարար վիճակում

15:50 • 31/07, 2 կին և 6 տղամարդ` Գառնիի տաճարի մոտ ծեծկռտուքի մասնակից

15:42 • 31/07, 100 տարի անց պատմափաստագրական աշխատության մեջ մանրամասն նկարագված էր եզդիների ցեղասպանությունը

15:34 • 31/07, Վենետիկի հանձնաժողովը ողջունում է Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի աշխատանքը

15:21 • 31/07, Հայաստանում 113 տղայի դիմաց ծնվել է 100 աղջիկ

15:07 • 31/07, Թևան Պողոսյան. Երաշխիք չկա, որ կընդունվի այն Սահմանադրությունը, որին իր ձայնը կտա ժողովուրդը

14:51 • 31/07, Ադրբեջանցի իրավապաշտպան Լեյլա Յունուսի վիճակը վատացել է

14:34 • 31/07, Վ․ Բոստանջյան. Սահմանադրության նախագիծն անհեթեթությունների սիմֆոնիա է

14:10 • 31/07, Մանրամասներ՝ Էրեբունի ԲԿ-ում ծննդկանի մահվան վերաբերյալ (Տեսանյութ)

13:55 • 31/07, Աշոտ Մելիքյան. Այս տարվա առաջին կիսամյակում արձանագրվել է լրագրողների նկատմամբ բռնության 23 դեպք

13:44 • 31/07, Պիպոյան. Արտոնությունների մասով հասարակության մեջ իրազեկվածությունը ցածր է

13:30 • 31/07, Beeline-ն արդեն նաև Instagram-ում է

13:17 • 31/07, Թ.Պողոսյան. Քաղհասարակությունը պետք է պատվիրի ու թելադրի քաղաքական օրակարգը

13:04 • 31/07, ՍԱՊԾ-ն՝ Ծովինար գյուղի ամառային ճամբարում թունավորման մասին

12:50 • 31/07, Դաժանաբար սպանված կուրսանտ Հայկազ Բարսեղյանի ընտանիքի խնդիրները՝ վարչապետի ուշադրության կենտրոնում

12:38 • 31/07, Է. Մարուքյան. Անհարմար բան ստացվեց պարոնայք արագաչափերի «ադվակատներ»

12:25 • 31/07, Հայրիկյան. Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի անդամները փախան, քանի որ փաթեթին առարկելն անհնար էր

12:02 • 31/07, Սուրիկ Խաչատրյանի օգնականի դեմ քրեական գործ չի հարուցվի

11:49 • 31/07, «Երեխաները մրսել են, չեն թունավորվել». ԱՆ-ն խորհրդակցում է