Քրեական գործերի քննության գործընթացում նկատվում են իրավունքների ոտնահարման վտանգավոր միտումներ. Թաթոյան

11/08/2018 14:20

Քրեական գործերի քննության գործընթացում նկատվում են իրավունքների ոտնահարման վտանգավոր միտումներ. Թաթոյան


Վերջին ժամանակաշրջանի քրեական գործերի առնչությամբ ստեղծված իրավիճակի ուսումնասիրությունը վկայում է, որ նկատվում են մի շարք գործերին ներգրավված անձանց իրավունքների ոտնահարման վտանգավոր միտումներ, օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտի բացակայության պայմաններում նրանց մեղավորության՝ որպես հաստատված փաստի վերաբերյալ հասարակական ընկալումներ, այդ անձանց փաստաբանների մասնագիտական աշխատանքի վերաբերյալ հասարակական ոչ ճիշտ պատկերացումներ: Այս ամենին նպաստող գործոններից են նաև պաշտոնատար անձանց հայտարարությունները:

1. Հանցավորության դեմ պայքարն, իհարկե, պետության կարևորագույն հանձնառություն է: Այն կոչված է ապահովելու մարդու իրավունքներն ու ազատությունները հանցավոր ոտնձգություններից:
Այս հիմնարար խնդիրը, սակայն, նպատակին կարող է ծառայել բացառապես այն դեպքում, երբ պահպանվեն այդ գործընթացի իրավական բոլոր սկզբունքները: Դրանցից շեղումը չի կարող արդարացվել անգամ հանցավորության դեմ պայքարի իրավաչափ նպատակով:
2. Քրեական գործով ցանկացած ընթացակարգի անկյունաքարային պահանջ է անմեղության կանխավարկածի՝ որպես արդար դատաքննության իրավունքի կարևորագույն բաղադրիչի պահպանումը: Սա ենթադրում է, որ բոլոր մարմիններն ու պաշտոնատար անձինք պարտավոր են ձեռնպահ մնալ անձի մեղավորության մասին կանխակալ ու վաղաժամ գնահատականներից՝ դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտի բացակայության պայմաններում:
Իրենց հայտարարություններում առանձնապես պետք է զգույշ լինեն այն անձինք, ովքեր զբաղեցնում են պետական պաշտոն, ում քաղաքացին ընկալում է պետության, հատկապես՝ հանցավորության դեմ պայքարի ոլորտի ներկայացուցիչ: Ընդ որում, որքան բարձր է անձի պաշտոնն ու ստանձնած պատասխանատվությունը, այնքան ավելի բարձր են պահանջները նրա վարքագծի ու խոսքի նկատմամբ:

3. Անթույլատրելի են նաև պետական մարմինների կողմից իրավական բովանդակությունից զուրկ և քրեական վարույթին առնչություն չունեցող այնպիսի ձևակերպումներն ու գնահատականները, որոնք կարող են հասարակության մոտ զգայական արձագանքներ առաջացնել կամ անմիջականորեն նպաստել դրանց ձևավորմանը:

4. Սրանք արդար դատաքննության իրավունքի կարևորագույն բաղադրիչի՝ անմեղության կանխավարկածի պահանջներն են: Դրանց չպահպանումը կարող է արժեզրկել հանցավորության դեմ պայքարի նպատակները և խաթարել արդարադատության ողջ գործընթացը:

5. Վերջին ժամանակաշրջանի քրեական գործերի հետ կապված ուսումնասիրությունները վկայում են, որ պաշտոնատար անձինք անում են հայտարարություններ ու տալիս գնահատականներ, որոնք ակնհայտորեն առաջացնում են անձի մեղավորության՝ որպես հաստատված փաստի վերաբերյալ հասարակական ընկալումներ այն պայմաններում, երբ առկա չէ օրինական ուժի  մեջ մտած դատական ակտ: Արդյունքում, առաջանում է հանրային բարձր ճնշում դատարանի նկատմամբ:

6. Սա այն գործոններից է, որ նպաստել է նաև փաստաբանների մասնագիտական աշխատանքի վերաբերյալ սխալ ընկալումների ձևավորմանը, սոցիալական մեդիայում փաստաբաններին ուղղված վիրավորական մեկնաբանություններին ու նույնիսկ սպառնալիքներին: Այսպիսի մեկնաբանություններ են արձանագրվել նաև իրավապաշտպան գործունեություն իրականացնող մի շարք անձանց կողմից:

Անհրաժեշտ է նկատի ունենալ, որ փաստաբանը ներկայացնում ու պաշտպանում է անձի, ում պետությունը կասկածում կամ մեղադրում է կոնկրետ, բայց ենթադրյալ հանցանքի կատարման մեջ։ Փաստաբանի առաքելությունն է այդ անձի համար քրեական վարույթի ընթացքում ապահովել որակյալ իրավաբանական օգնություն, իրավական պատշաճ պաշտպանություն մեղադրանքից։ Սա որևէ կերպ չի նշանակում, թե փաստաբանն արդարացնում է հանցագործությունները կամ ապահովում անպատժելիություն։ Փաստաբանի մասնագիտական գործունեությունն ուղղված է հնարավոր ապօրինի հետապնդումից կամ ապօրինի ազատազրկումից յուրաքանչյուրի պաշտպանությանը։

7. Դիտարկումը վկայում է, որ առկա են նման ընկալումների խորացման վտանգավոր միտումներ՝  առավել ևս հաշվի առնելով, որ ակնհայտորեն ավելացել է այն անձանց թիվը, ովքեր ընգրկված են սոցիալական ցանցերում քննարկումներին: Ընդ որում, զգալի թիվ են կազմում նաև առերևույթ կեղծ օգտատերերը, ում մեկնաբանություններն առանձնանում են ագրեսիվությամբ: Այս ամենն իր հերթին հանգեցրել է այլակարծության հանդեպ անհանդուրժողականության խորացման:

8. Միջազգային իրավաբանությունը, այդ թվում՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքը մեծ պատասխանատվություն է դնում պետությունների վրա նման իրավիճակ թույլ չտալու համար: Անգամ, եթե պետությունն ինքը չի նպաստել հասարակական կանխակալ ընկալումների ձևավորմանը, միևնույնն է՝ այդպիսի իրավիճակի դեպքում պարտավոր է համապատասխան մարմինների միջոցով գործադրել առավելագույն ջանքեր իրավիճակը մեղմելու համար:

Ի վերջո, պետք է հիշել, որ վերը նկարագրվածը կարող է դրվել քրեական գործին ներգրավված անձանց իրավունքների խախտումներ արձանագրելու հիմքում, ինչն իր հերթին կարող է հանգեցնել նաև քրեական հետապնդման ենթարկվող կամ ենթարկված անձի արդարացման:


Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

Այսօր, 14:25 Մենք կարող ենք ավելիին հասնել. ԵԽ գլխավոր քարտուղարի տեղակալ Այսօր, 14:13 Ինչո՞ւ եք ամեն ինչի մեջ 7 հարկանի կոնսպիրոլոգիաների մեջ մտնում. ԱԺ նախագահը՝ լրագրողներին Այսօր, 14:02 «Բարսելոնան» կարող է ձեռք բերել «Ֆուլհեմի» 16-ամյա ֆուտբոլիստին Այսօր, 13:52 Ֆրանսիայի հարավ-արևելքում թենիսի գնդակի չափսերի հասնող կարկուտ է տեղացել (Տեսանյութ) Այսօր, 13:44 Օրենքի առաջ բոլորը հավասար են, Ծառուկյանի դեմ միտում չկա. Արարատ Միրզոյան Այսօր, 13:38 Դատական բարփոխումներն ավարտելը լիարժեք կդարձնի հեղափոխության ողջ փիլիսոփայությունը. ԱԳ նախարար Այսօր, 13:36 Նոր Զելանդիայի ափերի մոտ երկրաշարժ է գրանցվել Այսօր, 13:32 «Արևիկ» ազգային պարկի հատուկ պահպանվող տարածքում ապօրինի ընդերքօգտագործմամբ ոսկու հանքանյութ է արդյունահանվել. հարուցվել է քրգործ Այսօր, 13:27 ԱՄՆ զորքերը տեղակայվելու են Լեհաստանի տարածքի վեց կետերում Այսօր, 13:23 Ուզում ենք կառուցել եվրոպական ստանդարտներով մոդելավորված երկիր. Զոհրաբ Մնացականյան Այսօր, 13:18 Արցախում մեկնարկել են հրամանատարաշտաբային զորավարժություններ, ընդգրկված է շուրջ 10 000 զինծառայող (Տեսանյութ) Այսօր, 13:14 Ճի՞շտ է, որ Արսեն Խառատյանը զբաղվել է իր իսկ ներմուծած ծանր թմրանյութերի վաճառքով. ՎԵՏՕ-ն 5 հարց է ուղղել ԱԱԾ տնօրենին (Տեսանյութ) Այսօր, 13:10 «New York Times»-ը պատասխանել է պետական դավաճանության մասին Թրամփի մեղադրանքներին Այսօր, 13:02 Կենտրոնական բանկի նախագահը մասնակցում է Դուբրովնիկի 25-րդ միջազգային տնտեսական կոնֆերանսի աշխատանքներին Այսօր, 13:00 Հոնկոնգի կենտրոնում ցուցարարներն ապաշրջափակել են տրանսպորտի երթևեկությունը Այսօր, 12:57 Ստավրոպոլի երկրամասում տեղի ունեցած խոշոր ավտովթարի հետևանքով տուժել է ՀՀ չորս քաղաքացի Այսօր, 12:53 Հարցեր՝ Սահմանադրական դատարանի դատավորի թեկնածու Վահե Գրիգորյանին Այսօր, 12:43 Պարագվայի բանտերից մեկում խռովության ժամանակ 10 մարդ է մահացել Այսօր, 12:34 Հայկ Ալումյանը հաղորդում է ներկայացրել Գլխավոր դատախազին (Տեսանյութ) Այսօր, 12:23 Համահայկական 7-րդ խաղերի երկրորդ ջահը վառվեց Խոր Վիրապում՝ Արթուր Ալեքսանյանի կողմից (Լուսանկարներ) Այսօր, 12:10 Երթևեկության կազմակերպման փոփոխություն` Երևանի Լենինգրադյան փողոցում Այսօր, 12:00 Ինդոնեզիայում երկրաշարժ է գրանցվել Այսօր, 11:57 Կինոոլորտի խնդիրները կլուծվեն, եթե լինի քաղաքական մտածելակերպի փոփոխություն. Նաիրա Զոհրաբյան Այսօր, 11:46 Ինդոնեզիայում ավտովթարի հետևանքով 12 մարդ է մահացել Այսօր, 11:37 Ֆուտզալի ազգային հավաքականն ընկերական հանդիպումներ կանցկացնի Իտալիայի հետ Այսօր, 11:27 Տոկաևը հայտարարել է, որ Ռուսաստանն անհրաժեշտ է Ղազախստանին Այսօր, 11:22 Ինչո՞ւ մինչև հիմա ՌԴ դեսպանը չի կանչվել ԱԳՆ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի հետ հանդիպման համար. Պատգամավորն՝ ԱԳ փոխնախարարին Այսօր, 11:19 Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ԱՄՆ Հայոց Արևելյան թեմի ուխտավորներին Այսօր, 11:13 Նեյմարը կարող է լքել ՊՍԺ-ն Այսօր, 11:09 Գեներալ-մայոր Վարդան Բալայանն ազատվել է Արցախի պաշտպանության բանակի հրամանատարի տեղակալի պաշտոնից Այսօր, 11:03 Սա համահայկական հարց է. ԱԺ-ում քննարկել են Արցախի հետ կապված ֆրանսիական դատարանի որոշումը Այսօր, 10:53 Բուրգ լե Վալանսի քաղաքապետը կբողոքարկի Շուշիի հետ բարեկամության հռչակագիրը չեղարկելու մասին դատարանի որոշումը Այսօր, 10:40 Հարկ վճարողների կարծիքը հարկային վարչարարության վերաբերյալ դրականորեն փոխվել է Այսօր, 10:28 Երևանում և մարզերի մեծ մասում լույս չի լինի Այսօր, 10:13 Մահացել է ՀՀ վաստակավոր արտիստ, բալետի պարուսույց Նադեժդա Դավթյանը Այսօր, 10:06 Ֆիլադելֆիայում ավարտական երեկոյի ժամանակ հրաձգության հետևանքով կա զոհ Այսօր, 09:49 Հրդեհ՝ Հրազդան քաղաքի «Բարեկամություն» կինոթատրոնում Այսօր, 09:45 ՔՊ նոր վարչությունը կղեկավարի Սուրեն Պապիկյանը 15/06/2019 15:24 Փարիզի Մարսյան դաշտում միգրանտներին նվիրված հսկա պատկեր է հայտնվել (Տեսանյութ) 15/06/2019 15:06 «Յուվենտուսը» Սարրիի հետ համաձայնեցրել է «2+1» սխեմայով պայմանագիրը 15/06/2019 14:52 Վարչապետի կողմից ԱԱԾ-ի առջև խնդիր չի դրվել շաբաթը կամ ամիսը մեկ աղմկահարույց մի դեպք բացահայտել. Վանեցյան 15/06/2019 14:33 Բեռլինում 3 հազար մարդ են տարհանել՝ Երկրորդ աշխարհամարտի ժամանակների ռումբի պատճառով 15/06/2019 14:27 Ես չեմ ամաչում գաղտնալսման բովանդակությունից, ես շատ ծանր եմ տանում ու ամաչում եմ գաղտնալսման փաստից. ԱԱԾ տնօրեն 15/06/2019 14:16 Պուտինը Սի Ցզինպինին ծննդյան օրվա առթիվ պաղպաղակ է նվիրել 15/06/2019 14:08 Եթե սխալվել ենք, կարող ենք ներողություն հայցել. Վանեցյանը վստահեցնում է՝ ԱԱԾ-ն երբեք այսքան թափանցիկ չի եղել 15/06/2019 13:45 Երևանում առաջին անգամ անցկացվեց «Look around» գիտության փառատոնը (Տեսանյութ) 15/06/2019 13:29 Շփման գծում ադրբեջանական զինուժը կիրառել է նռնականետ. ՊԲ-ն դիմել է համարժեք քայլերի 15/06/2019 13:20 Մանվել Գրիգորյանը հետազոտություններն անցել է, սպասում ենք պատասխաններին. վիճակը միջին ծանրության է. Անատոլի Գնունի 15/06/2019 13:06 ԲՀԿ ղեկավարի նկատմամբ ունեմ միմիայն հարգանքի զգացում, կոնֆլիկտի մասին խոսակցությունները ծիծաղելի են. Տիգրան Ուրիխանյան 15/06/2019 12:54 Զինված ուժերի ղեկավար կազմի հետ անցկացվել է խորհրդակցություն 15/06/2019 12:42 Տավուշի մարզի Լուսահովիտ գյուղի գյուղապետի ուղղությամբ արձակված կրակոցի դեպքով հարուցվել է քրգործ 15/06/2019 12:40 ՀՀ պաշտպանության նախարարն ընդունել է Հայ վիրավոր հերոսների հիմնադրամի տնօրենին 15/06/2019 12:32 Ոստիկանությունը պարզաբանում է տարածել կառույցում, իբրև թե, հասունացող կոռուպցիոն սկանդալի վերաբերյալ 15/06/2019 12:18 Հոնկոնգի իշխանությունները դադարեցրել են արտահանձման մասին օրենքում փոփոխությունների վերաբերյալ քննարկումները 15/06/2019 12:00 Իրանը փորձել է ամերիկյան դրոն խոցել՝ լցանավում տեղի ունեցած միջադեպից առաջ 15/06/2019 11:42 Մյասնիկյան պողոտայում ավտոմեքենան բախվել է էլեկտրական սյանը. կա տուժած 15/06/2019 11:26 Վատանալու է աշխատանք ունեցող, բայց աղքատների սոցիալական վիճակը, ո՞վ պետք է մտածի գլխներում աղքատություն չունեցողների մասին. Արմեն Գրիգորյան 15/06/2019 11:12 ԱՄՆ-ում Սպիտակ տան տարածք ներխուժելու փորձի համար մի տղամարդու են ձերբակալել 15/06/2019 11:00 Մոլդովայի Դեմոկրատական կուսակցության առաջնորդը լքել է երկիրը 15/06/2019 10:45 Դիլիջան-Իջևան ավտոճանապարհին ավտոմեքենան ընկել է ջրատարը. կան տուժածներ 15/06/2019 10:29 Խրամատներից դուրս գալու ժամանակը. Միքայել Մինասյան. 168.am 15/06/2019 10:21 Նավթի համաշխարհային գներն աճում են 15/06/2019 10:16 «Ժողովուրդ». Բարձրագույն դատական խորհրդի գրեթե բոլոր անդամները հրաժարականներ են տալու 15/06/2019 10:13 «Հրապարակ». Տոնոյանի որդին Արցախից դուրս չի եկել, իսկ Աշոտ Փաշինյանը Հայաստանում է 15/06/2019 10:09 «Ժողովուրդ». Տավուշի մարզապետը հրահանգվել է լրատվամիջոցների հետ սեփական նախաձեռնությամբ հանդիպումների ժամանակ իրազեկել նախապես 15/06/2019 10:05 «Հրապարակ». Արարատ Զուրաբյանը կանգնած է իր սրճարանը կորցնելու վտանգի առաջ 15/06/2019 10:01 «Փաստ». ՀՅԴ-ում բուռն քննարկումներ են ընթանում 15/06/2019 09:57 «Հրապարակ». Եթե Էդուարդ Բաբայանի հարցով էթիկայի հանձնաժողով ստեղծվի, ԲՀԿ-ն կպատասխանի կոնտրքայլերով 15/06/2019 09:54 «Ժողովուրդ». Սերգեյ Բագրատյանին փորձում էին համոզել օրակարգից հանել իր նախագիծը 15/06/2019 09:51 «Ժամանակ». Ոստիկանության շուրջ կոռուպցիոն սկանդալ է հասունանում 15/06/2019 09:44 «Հրապարակ». ՍԴ անդամի թեկնածու Վահե Գրիգորյանի ու ԲՀԿ-ական պատգամավորների հանդիպումը թեժ մթնոլորտում է անցել 15/06/2019 09:39 Մարտի մեկի գործով տուժող Արթուր Ավագյանի հոր սպանության մեջ մեղադրվողը հայտնաբերվել է 14/06/2019 22:23 ԲՀԿ պատգամավոր Տիգրան Ուրիխանյանը հրաժարվում է մանդատից և դադարեցնում Կենտրոն TV եթերում իր հեռուստանախագիծը 14/06/2019 21:06 «Bentley»-ն ցեխից չի վախենում (Տեսանյութ) 14/06/2019 20:58 Յակուտիայում հայտնաբերվել է հնադարյան գայլի գանգ (Տեսանյութ) 14/06/2019 20:48 Բեթմոբիլ, DeLorean և Բամբլբի. ԱՄՆ-ում անցկացվում է հայտնի ֆիլմերից ավտոմեքենաների ցուցահանդես (Տեսանյութ) 14/06/2019 20:37 Ուոքերը «Ման Սիթիի» հետ պայմանագիրը երկարաձգելու է 14/06/2019 20:25 Նոր Զելանդիայի հրաձիգը հրաժարվել է ընդունել իր մեղքը 14/06/2019 20:17 Շանհայի համագործակցության կազմակերպության գագաթնաժողովի մասնակիցները 22 փաստաթուղթ են ստորագրել 14/06/2019 20:07 Փարիզի Աստվածամոր տաճարի համար խոստացված նվիրատվություններից արվել է միայն 9 տոկոսը 14/06/2019 20:00 Հնդկաստանի հյուսիսում մրրիկի հետևանքով առնվազն 13 մարդ է մահացել 14/06/2019 19:56 Խաչատուրյան քույրերին վերջնական մեղադրանք է առաջադրվել 14/06/2019 19:52 Ժողովրդավարական փոփոխություններն ամբողջացնելու համար պետք է ունենալ ժողովրդի վստահությունը վայելող դատական համակարգ. Վարչապետն ընդունել է Բունդեսթագի փոխնախագահին 14/06/2019 19:48 Դատարանում հնչեցվում են սպառնալիքներ գործից հեռու մնալու վերաբերյալ. Դատախազը՝ Քոչարյանի հայտարարության մասին 14/06/2019 19:45 Սերբիան պատրաստ է զորք տեղակայել Կոսովոյի տարածքում 14/06/2019 19:41 «Քանի դեռ ՀՀ զինված ուժերը շարունակում են մնալ Ադրբեջանի տարածքներում, բանակցությունների ոչ մի հիմնական մաս լինել չի կարող». Ադրբեջանի ԱԳՆ 14/06/2019 19:34 Մեծ Բրիտանիայի վարչապետի պաշտոնի համար թեկնածուների թիվը կրճատվել է 14/06/2019 19:27 Վիետնամում ռազմական օդանավ է կործանվել 14/06/2019 19:20 Բորիս Ջոնսոնին կոչ են անում չվախենալ Brexit-ի հարցով բանավեճերից 14/06/2019 19:14 Հանրային քննարկում՝ գյուղոլորտի միջնաժամկետ ծախսային ծրագրերի շուրջ 14/06/2019 19:06 Պաշտոնատար անձինք ապօրինաբար թույլատրել են համայնքային տարածքներում մասնավոր շինարարություն կատարել 14/06/2019 18:59 Առաջին շահագրգիռ մարդիկ մենք են, որ Մարտի 1-ի սպանությունները բացահայտվեն. Լևոն Քոչարյան 14/06/2019 18:50 Արցախի պետնախարարը պահանջել է ոռոգման գործընթացում ապահովել թափանցիկություն 14/06/2019 18:37 ՊԵԿ-ը հաղթող է ճանաչվել «Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում լավագույն կառավարման մարմին» անվանակարգում 14/06/2019 18:23 Քոչարյանի գործ. նույն դատավորը նույն հարցով երկրորդ անգամ հեռացավ խորհդակցական սենյակ 14/06/2019 18:18 Հույս ունենք, որ Մնացականյան-Մամեդյարով հանդիպումը դրական ազդեցություն կունենա. Բաբայան 14/06/2019 18:14 Գործուղումներն այսուհետև կիրականացվեն խիստ հսկողության ներքո. ԱԻ նախարար 14/06/2019 18:05 Վարչապետն ընդունել է Ամերիկայի Հայ Ավետարանչական ընկերակցության գործադիր տնօրեն Զավեն Խանջյանին 14/06/2019 17:57 Սուրբ Հռիփսիմյանց կույսերի հիշատակն այս տարի կտոնվի հունիսի 17-ին 14/06/2019 17:47 Սփյուռքի հետ վարվող քաղաքականությունը պետք է դարձնենք ավելի արդյունավետ. Վարչապետն ընդունել է Զարեհ Սինանյանին

Տվյալ բաժնի վերջին նյութերը