Էլեկտրական մեքենաների ճգնաժամ. ավտոարտադրողները դադարեցնում են էլեկտրական նախագծերը

2025 թվականին համաշխարհային ավտոարտադրողները զգալիորեն կրճատել կամ չեղարկել են իրենց էլեկտրական մեքենաների ծրագրերը ԱՄՆ-ում:

Honda, Nissan, Stellantis և Mercedes-Benz ընկերությունները խոստովանել են, որ իրենց հավակնոտ ծրագրերը չեն կարողացել դիմակայել պահանջարկի նվազման, մատակարարման շղթայի մարտահրավերների և փոփոխվող քաղաքականության իրականությանը:

Էլեկտրական մեքենաների համաշխարհային վաճառքի կանխատեսումները մինչև 2030 թվականը կրճատվել են գրեթե կիսով չափ։

Մոտ հինգ տարի առաջ ավտոարտադրողները մրցում էին Tesla-ին հասնելու համար և մեծ պահանջներ էին ներկայացնում: Mercedes-Benz-ը և Volvo-ն խոստացել էին մինչև 2030 թվականը անցնել ամբողջովին էլեկտրական մեքենաների, մինչդեռ General Motors-ը նպատակ էր դրել մինչև 2035 թվականը: Այս ծրագրերը թվում էին իրատեսական՝ էլեկտրական մեքենաների նկատմամբ աճող հետաքրքրության և առատաձեռն սուբսիդիաների ֆոնին: Սակայն այդ ժամանակվանից ի վեր իրավիճակը փոխվել է: 2025 թվականին պարզ դարձավ, որ ոգևորության ալիքը մարել է. էլեկտրական մեքենաների վաճառքի աճը դանդաղել էր, իսկ մատակարարման շղթաները դեռ չէին վերականգնվել համավարակից: Դրան գումարվեցին պետական աջակցության վերացումը և նոր սակագնային խոչընդոտները։

Արդյունքում, ավտոարտադրողները սկսեցին հրաժարվել հավակնոտ նախաձեռնություններից: Mercedes-Benz-ը կրճատեց նոր MB.EA-Large հարթակի մշակումը, Volvo-ն հետաձգեց անցումը լիովին էլեկտրական գծի, իսկ Nissan-ը դադարեցրեց միաժամանակ երկու էլեկտրական սեդանների վրա աշխատանքը՝ մեկը Nissan ապրանքանիշի տակ, մյուսը՝ Infiniti ապրանքանիշի:

Պրեմիում սեգմենտը նույնպես տուժեց: Maserati-ն փակեց MC20 Folgore սպորտային էլեկտրական մեքենայի նախագիծը, իսկ Ferrari-ն հետաձգեց երկրորդ էլեկտրական մոդելը մինչև առնվազն 2028 թվականը: Lamborghini-ն հետաձգեց առաջին լիովին էլեկտրական Lanzador-ի թողարկումը մինչև 2029 թվականը, իսկ Urus-ի էլեկտրաֆիկացիան՝ մինչև 2035 թվականը: Porsche-ը բախվեց ուշացումների հետ՝ մարտկոցների մատակարար Northvolt-ի սնանկացման պատճառով:

Իսկ Apple Car-ի հավակնոտ նախագիծը, որը մշակվել էր լիակատար գաղտնիության պայմաններում տասը տարի, վերջնականապես փակվեց 2024 թվականի փետրվարին: Պատճառների թվում են անկայուն շուկան, ինքնավար տեխնոլոգիաների հետ կապված դժվարությունները և ավտոարտադրողների շրջանում գործընկերոջ բացակայությունը:

Նույնիսկ շուկայի առաջատար Tesla-ն դեռևս չի ներկայացրել երկար սպասված «բյուջետային» Model 2-ը, չնայած նախկինում հայտարարված 2025 թվականի ամռանը արտադրության մեկնարկի մասին:
Ընդհանուր միտումը հանգեցրեց նրան, որ այս տարի AlixPartners վերլուծական ընկերությունը 2030 թվականի համար էլեկտրական մեքենաների և հիբրիդների ընդհանուր վաճառքի իր կանխատեսումը նվազեցրեց 46%-ով՝ նախորդ տարվա սպասումների համեմատ։

Մեքենաների արտադրությունը երկար հինգ կամ յոթ տարվա ցիկլ է։ Նախագիծը կիսատ փակելու որոշումը նշանակում է բազմամիլիարդ դոլարների կորուստներ և ռազմավարական ռիսկեր։ Հետևաբար, ավտոհսկաները նման քայլեր են ձեռնարկում միայն լուրջ փոփոխությունների համատեքստում, և 2025 թվականին, ըստ երևույթին, դրանք ավելի քան բավարար էին։

Որոշ ընկերություններ նախընտրում են չեղարկումներ անել՝ հույս ունենալով, որ բոլորը կմոռանան հին խոստումները։ Rhodium Group-ի տվյալներով՝ ավելի ու ավելի շատ ավտոարտադրողներ «լուռ փակում են» իրենց էլեկտրական նախագծերը։ Նրանք նաև խաղադրույք են կատարում ապացուցված հիբրիդային տեխնոլոգիաների և բենզինային մոդելների վրա, ինչպիսիք են Honda-ն և Ford-ը։

AlixPartners-ի վերլուծաբան Մարկ Ուեյքֆիլդի խոսքով՝ ոլորտը անընդհատ անկայունության մեջ է, և նրանք, ովքեր ավելի արագ կհարմարվեն, կկարողանան պահպանել իրենց դիրքերը։ Հատկապես չինական ապրանքանիշերի կողմից աճող մրցակցության ֆոնին, որոնք կարող են նոր էլեկտրական մեքենաներ շուկա դուրս բերել ընդամենը երկու տարվա ընթացքում։